UTDienstenCESBKS - Geschiedenis en opzet van het traject

BKS - Geschiedenis en opzet van het traject

EEN BEROEPSKWALIFICATIE STUDIELOOPBAANBEGELEIDING BINNEN DE UT

Een stukje geschiedenis

In 2013 organiseerde de UT een pilot voor een BKS-traject op de UT.De UT was daarmee de eerste universitaire instelling die een dergelijk traject voor studieadviseurs aanbod. Voor een beschrijving van de oorspronkelijke opzet en de pilot, zie [factsheet].

Zes BKS-deelnemers behaalden hun BKS-certificaat in de periode 2013–2015. Op basis van de evaluatie van de pilot en flankerend beleid t.a.v. studieloopbaanbegeleiding op de UT, heeft het CvB 30-11-2015 besloten om het traject Beroepskwalificatie Studieloopbaanbegeleiding (BKS) structureel onderdeel te laten worden van het scholings- en loopbaanbeleid voor studieadviseurs binnen de UT. Voor een BKS-traject op de UT is voor vier jaar en 3 trajecten budget uitgetrokken. De organisatie en uitvoering van het BKS-traject is ondergebracht bij CES/CELT.
Het UT besluit, sluit naadloos aan bij de landelijke ontwikkelingen. Op een in november 2016 door de Landelijke Vereniging van Studieadviseurs (LVSA) georganiseerde bijeenkomst, werd door alle deelnemende universitaire instellingen de gezamenlijke intentie uitgesproken dat voor 2018 geïnstitutionaliseerde professionalisering voor studieadviseurs op alle universiteiten een feit zal zijn. 

Het CvB onderstreept met dit besluit het belang van op kwalitatief hoogwaardige wijze vormgeven en op professionele wijze uitgevoerde  studie(loopbaan)begeleiding. Vanuit het uitgangspunt dat dit aanzienlijk zal bijdragen aan de snelle allocatie en goede doorstroming van studenten en er voor zorgt dat studenten ondersteuning wordt geboden om optimale keuzes maken wat betreft het te volgen studieprogramma en de overstap naar een vervolgstudie of de arbeidsmarkt. Met studie-adviseurs die aantoonbaar beschikken over de noodzakelijke competenties en een ‘levenslang leren’ mentaliteit, wordt aan een belangrijke voorwaarde hiervoor voldaan.  
Voor opleidingen geldt niet alleen dat studieadviseurs een belangrijke vangnetfunctie hebben voor studenten met (studie)problemen, maar ook dat zij een duidelijke signalerende rol vervullen door hun directe contacten met de studenten. Studieadviseurs kunnen knelpunten in het onderwijs richting het onderwijsmanagement signaleren en rapporteren en vervullen een belangrijke wakende en adviserende rol binnen de onderwijsorganisatie. In het BKS krijgt dit aspect nadrukkelijk aandacht.

Hoe ging het verder

Sinds de allereerste pilot, heeft het BKS traject meerdere keren plaatsgevonden. In 2020 startte de vijfde lichting met 5 deelnemers. In de loop der jaren zin er op basis van de ervaringen en evaluaties verschillende aanpassingen doorgevoerd. Het traject kreeg onder andere een modulaire opzet met start- en afsluitende bijeenkomsten per module. Een verdiepingsopdracht naar keuze werd toegevoegd en reflectie kreeg explicieter aandacht in het traject. 
Voor de recente lichting zijn alumni BKS-ers betrokken als begeleiders en mede-beoordelaars. Hiernavolgend een beschrijving van de huidige opzet. 
De huidige lichting volgt het traject in de periode dat Corona speelde, waardoor trainingen en intervisiebijeenkomsten ten dele online plaatsvonden. 

Huidige opzet 

Bij het BKS (BeroepsKwalificatie Studieloopbaanbeleiding) traject van de Universiteit Twente gaat het enerzijds om het aantonen van kwalificaties, maar tegelijk wordt ook de mogelijkheid geboden tot verdere ontwikkeling en persoonlijke professionalisering. Het traject is ontwikkeld mede op basis van de functieomschrijving voor studieadviseur in de UFO[1], het UT studieloopbaanbegeleidingskader en op basis van de evaluaties van eerdere BKS trajecten. In juli 2020 is de 5e groep gestart. Het huidige traject is modulair opgebouwd.
De modules en competenties in volgorde waarin ze in het traject aan bod komen:

Iedere module kent meerdere contactmomenten in de vorm van een start- en afsluitende bijeenkomst, een training, intervisie/supervisie-sessies en schrijfsessies. Op aanvraag worden extra bijeenkomsten rond specifieke thema’s die naar voren komen georganiseerd. De deelnemers worden begeleid door een alumni BKS-er en voeren daarnaast gesprekken met een professionele coach. De trajectperiode is anderhalf jaar. De geschatte tijdsbesteding bedraagt 164 uur. Hiernavolgend een verdere toelichting op deze aspecten.

Trainingen: 

Schrijfdagdelen

De schrijfsessies zijn faciliterend bedoeld en facultatief. Tijdens de schrijfsessies is er op gezette tijden een van de BKS-coördinatoren aanwezig voor inhoudelijke ondersteuning en organisatorische vragen. 

Intervisie / supervisie

De intervisiemomenten worden in overleg ingevuld. Wanneer relevant kunnen voor bepaalde thema’s  (ervarings)deskundigen uitgenodigd worden.

Coachingsgesprekken

Iedere deelnemer heeft recht op in ieder geval drie keer een uur (evenredig te verdelen over de gehele  traject en per voorkeur steeds per moduleperiode) persoonlijke coaching door een ervaren coach. Tijdens de sessies zal veel aandacht uitgaan naar de reflectievaardigheden in relatie tot het ingebrachte onderwerp.

Gespreksdeskundige

Tijdens module 1 dient de deelnemer minimaal 1 studiebegeleidingsgesprek te laten beoordelen door een gedrags- en gespreksdeskundige.

BKS-alumni als begeleiders

Voor het eerst maken we gebruik van ons eigen netwerk van BKS-alumni! Alle BKS-kandidaten worden gekoppeld aan een BKS-alumnus die hen tijdens het traject kan ondersteunen, inspireren, kan dienen als stok achter de deur of als vraagbaak. De BKS-alumnus is dus een soort buddy die zijn/haar ervaring ten dienste stelt van de BKS-kandidaat daar waar gewenst.
Daarnaast zal de BKS alumnus, samen met een collega BKS alumnus, betrokken zijn bij de afronding en beoordeling van modules 1 en 3. Het bewijsdeel van het competentietraject van deze modules zal met name bekeken worden op de mate waarin het compleet is en van voldoende niveau. De beoordeling zal worden besproken/teruggekoppeld worden met de BKS kandidaat die de  feedback uit dit gesprek weer kan verwerken in een reflectie bij de module.
De beoordelingscommissie, bestaande uit een UT medewerker en een extern lid (ervaren studieadviseur van een andere universiteit) zal zich in zijn beoordeling aan het einde van het traject met name focussen op de reflecties van de deelnemers op de modules en het algehele leertraject.

Beoordeling

De deelnemer krijgt een persoonlijke digitaal portfolio in CANVAS ter beschikking om de kwalificerende bewijzen en reflecties voor te kunnen leggen aan de alumni BKS-ers (bewijslast module 1&3) en aan de beoordelingscommissie (reflecties module 1-4) aan het einde van het traject.
De beoordeling van de bewijslast van module 2 vindt plaats door de leidinggevende/opleidingsdirecteur en een van de BKS coördinatoren.
Bewijslast kan bestaan uit o.a.: certificaten van bijgewoonde cursussen, filmpjes, rapporten, verslagen, casebesprekingen, reflecties, validaties (van o.a. de opleidingsdirecteur) en feedback van deskundigen, collega’s en/of studenten.
NB. Het in staat zijn om op eigen werkzaamheden te reflecteren, het maken van verbeterslagen in relatie tot het eigen functioneren en het kunnen vormgeven en aansturen van de eigen professionalisering, maakt nadrukkelijk deel uit van zowel het ontwikkeltraject als de bewijslast.
Naast het portfolio, maakt tijdens de eindbeoordeling een assessmentgesprek deel uit van de toetsing. De eindbeoordeling gebeurt door de beoordelingscommissie.

Stand van zaken en inbedding anno voorjaar 2022

Vanuit de instelling werd in 2016 voor vier jaar een budget beschikbaar gesteld om alle huidige studieadviseurs het BKS-traject te laten doorlopen. Organisatorisch is het traject ondergebracht bij het Centre of Expertise in Learning and Teaching (CELT), wat onderdeel uitmaakt van de dienst Centre for Educational Support (CES).
Alhoewel op centraal beleidsniveau de continuering van het BKS-traject was vastgelegd, is een goede inbedding in de organisatie daarmee nog geen vanzelfsprekendheid gebleken. We zijn om die reden met een aantal studieadviseurs zowel de inhoud van het traject als de organisatie en inbedding daarvan opnieuw aan het evalueren.

 [1] Zie http://lvsa.nl/functieomschrijving.php