Zie Nieuws

Dodelijke hittegolf Noord-Amerika 150 keer waarschijnlijker door klimaatverandering

De recordbrekende hittegolf van vorige week in delen van de VS en Canada was vrijwel onmogelijk zonder de invloed van door de mens veroorzaakte klimaatverandering, dat blijkt uit een snelle attributieanalyse door een internationaal team van klimaatwetenschappers. Een van deze wetenschappers is Maarten van Aalst, hoogleraar aan de faculteit Geo-Informatie Wetenschappen en Aardobservatie van de Universiteit Twente. Klimaatverandering, veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgassen, maakte de hittegolf minstens 150 keer waarschijnlijker, zo ontdekten de wetenschappers. 

In de noordwestelijke gebieden van de VS en Canada werden verschillende temperatuurrecords gebroken, waaronder een nieuw Canadees temperatuurrecord van 49,6 ºC in het dorp Lytton - ruim boven het vorige nationale record van 45 ºC. Kort daarna werd Lytton grotendeels verwoest door een natuurbrand. Elke hittegolf die zich vandaag voordoet, wordt waarschijnlijker en intenser door de klimaatverandering. Om het effect van de klimaatverandering op deze hoge temperaturen te kwantificeren, hebben de wetenschappers de waarnemingen en computersimulaties geanalyseerd om het klimaat van vandaag, na ongeveer 1,2 °C opwarming van de aarde sinds het einde van de 19e eeuw, te vergelijken met het klimaat in het verleden.

Prof. dr. Maarten van Aalst
“Hittegolven voerden zowel in 2019 als in 2020 de wereldwijde hitlijsten van dodelijkste rampen aan. Dit was weer een verschrikkelijk voorbeeld - helaas niet langer een verrassing, maar deel van een zeer verontrustende wereldwijde trend. We kunnen veel van deze sterfgevallen voorkomen door ons aan te passen aan de hetere hittegolven waarmee we in deze regio en over de wereld te maken hebben.”
Prof. dr. Maarten van Aalst

Door de mens veroorzaakte klimaatverandering

Een groep van 27 wetenschappers van het World Weather Attribution (WWA) project analyseerde of de opwarming van de aarde van invloed was geweest op de waarschijnlijkheid dat een dergelijke intense hittegolf zich in de regio zou voordoen. De groep bestaat uit wetenschappers van universiteiten en meteorologische instituten uit Canada, de VS, Duitsland, Nederland, Zwitserland, Frankrijk en het VK. Hun analyse onthult een ondubbelzinnige voetafdruk van door de mens veroorzaakte klimaatverandering. Het team vergeleek de hitte met de door klimaatmodellen voorspelde dagelijkse maximumtemperaturen, waaronder simulaties van temperaturen in een atmosfeer die niet is veranderd door het effect van de stijgende broeikasgasconcentraties. Zij kwamen tot de conclusie dat door de wereldwijde gemiddelde temperatuurstijging van 1,2 °C sinds het pre-industriële tijdperk de kans op een extreme hittegolf minstens 150 keer groter is geworden.

Lytton

In de Canadese provincie Brits-Columbia zijn vorige week honderden mensen omgekomen door de hitte. In het stadje Lytton, ongeveer 200 kilometer ten noordoosten van Vancouver, bereikte de temperatuur op 29 juni bijna 50 graden Celsius. Een verschroeiende bosbrand legde Lytton bijna in de as.

"Deze hittegolf zou vrijwel onmogelijk zijn geweest zonder de invloed van door de mens veroorzaakte klimaatverandering," zegt Sjoukje Philip, klimaatwetenschapper bij het Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut (KNMI) in De Bilt en co-auteur van de analyse. "Het was waarschijnlijk nog steeds een zeldzame gebeurtenis, maar als de opwarming van de aarde meer dan twee graden was, zou het in de toekomst elke vijf tot tien jaar kunnen voorkomen." Stadsplanners en hulpverleners wereldwijd moeten zich beter voorbereiden op de gevolgen van frequentere hittegolven voor de volksgezondheid, landbouw en infrastructuur, zegt co-auteur prof.dr. Maarten van Aalst.

De extreme temperaturen die werden gemeten lagen ver buiten het bereik van in eerder waargenomen temperaturen, waardoor het moeilijk is precies te kwantificeren hoe zeldzaam deze gebeurtenis in het huidige klimaat is en zou zijn geweest zonder door de mens veroorzaakte klimaatverandering - maar de onderzoekers concludeerden dat het "vrijwel onmogelijk" was zonder menselijke invloed.

Meer informatie over dit onderzoek

Bezoek deze WWA website om meer te lezen over dit onderzoek. World Weather Attribution (WWA) is een internationaal samenwerkingsverband dat de mogelijke invloed van klimaatverandering op extreme weersomstandigheden, zoals stormen, extreme regenval, hittegolven, koudegolven en droogte, analyseert en bekendmaakt. In meer dan 400 onderzoeken is nagegaan of de klimaatverandering bepaalde weersomstandigheden waarschijnlijker heeft gemaakt. Uit een studie van dezelfde groep die de analyse van vandaag heeft uitgevoerd, is gebleken dat de klimaatverandering zowel de hittegolf in Siberië van vorig jaar als de bosbranden van 2019/20 in Australië waarschijnlijker heeft gemaakt. Onlangs werd ook vastgesteld dat het verlies van de Franse druivenoogst na een vorstperiode waarschijnlijker was geworden door de klimaatverandering.

R. Kwakman MSc (Robin)
Communicatieadviseur (Faculteit ITC)