Zie Nieuws

UT in vijf van de zes Perspectiefprojecten Toptechnologisch onderzoek

Genezing van artrose, energiezuiniger Internet of Things, nieuwe manieren om licht te ‘temmen’, betere overstromingsbescherming en een hersenprothese die blinden kan laten zien.

In vijf van de zes grote projecten, gefinancierd vanuit het STW-Perspectiefprogramma, doet de Universiteit Twente mee. Van drie projecten is de Universiteit Twente zelfs trekker.

Het Perspectiefprogramma daagt onderzoekers uit om samenwerkingsverbanden aan te gaan met bedrijven en maatschappelijke organisaties, voor onderzoek dat aansluit bij de Topsectoren. In totaal gaat in de zes projecten 25 miljoen euro om, waarvan STW 17 miljoen voor haar rekening neemt.

Kraakbeenherstel: ‘William Hunter revisited’

Prof.dr. Marcel Karperien (MIRA)

"Een genezing voor artrose bestaat niet." Zo staat het op Wikipedia. Zo staat het in alle leerboeken. En zo schreef de wereldberoemde Schotse anatoom William Hunter het in 1743 in zijn verhandeling over ziektes aan de gewrichten. Volgens het consortium 'William Hunter revisited' is het nu tijd voor herziening van die uitspraak. De groep onderzoekers en bedrijven willen met steun van het Reumafonds methoden ontwikkelen om artrose of gewrichtsslijtage een halt toe te roepen. Sterker nog, op basis van de nieuwste ontwikkelingen met celkweken, proefdieren en patiënten denken de wetenschappers dat het zelfs mogelijk is om kraakbeen terug te laten groeien. Het consortium wil minstens een herstelbehandeling ontwikkelen die klaar is voor de kliniek. Daarnaast willen ze een nieuwe methode van (vroegtijdig) diagnosticeren ontwikkelen en een betere manier om het aangedane gewricht in de gaten te houden.

Deelnemers: AMC Amsterdam, Universiteit Twente, Erasmus MC, UMC Utrecht, Universiteit Utrecht, Radboudumc, Maastricht UMC+, Reumafonds, Hy2Care, InGell Labs, Crystal Therapeutics, QVQ Holding, Percuros, Zimmer Biomet, TETEC, LifeTec Group, InGell Labs, ArthroSave, IBIS Technologies, SSens, BioVolt, Waters 

ZERO: op weg naar energie-autonome systemen Internet of Things

Prof. Gerard Smit (CTIT)

Dijksensoren, lantarenpalen en bewakingscamera's zijn steeds vaker draadloos verbonden via internet. Internet of Things (IoT) groeit de komende jaren explosief. Er is echter een probleem: het energiegebruik. Gewone lithium-ionbatterijen zullen niet volstaan om energie te leveren aan een geschatte honderd miljard apparaten in 2025. Het onderzoeksproject ZERO heeft daarom als doel om Internet of Things apparaten te creëren die in hun eigen energie voorzien. Daarvoor moeten de apparaten twee keer zoveel energie opwekken dan nu en tegelijkertijd tien keer zo weinig energie verbruiken. De onderzoekers gaan verschillende typen van energieopwekking bestuderen zoals zonne-energie, warmte-energie en trillingsenergie. Daarnaast kijken ze naar nieuwe manieren om energie op te slaan en naar methoden waarbij apparaten zo weinig mogelijk energie gebruiken voor berekeningen en draadloze communicatie.

Deelnemers: Altran, Dialog Semiconductor, Holst Centre, Nedap, NXP Semiconductors, Prodrive, Recore Systems, Resound, Sorama, Technolution, Thales, Topic, TU Eindhoven, TU Delft, Universiteit Twente, Vinotion, Vodafone.

LICHT BETER ONDER CONTROLE: FRee-Form Scattering optics

Prof.dr. Willem Vos (MESA+)

Hoe transporteren we licht zo efficiënt mogelijk van A naar B? Dat is de hamvraag van makers van moderne apparatuur zoals camera's, aardobservatiesatellieten, ledlampen voor onze dagelijkse verlichting, optisch beveiligde bankpasjes en inspectie instrumenten voor computer chips. Het gedrag van licht is zeer goed bekend wanneer het door vrij gevormde transparante objecten reist. Het gedrag is ook goed bekend als het in een ondoorzichtige plak door minuscule verstrooiers in de war wordt gestuurd. Een onopgeloste puzzel is daarentegen het gedrag van licht in vrij gevormde èn verstrooiende materialen, terwijl deze nu al uitgebreid worden toegepast in bovenstaande applicaties. Tot nu toe worden nieuwe apparaten en instrumenten ontworpen op basis van gerichte gokken, wat inefficiënt is en systematisch ontwerpen belemmert.

Het interdisciplinaire consortium van natuurkundige en wiskundige onderzoekers aan technische uni­versiteiten en bedrijven in de high-tech industrie gaat nieuwe ontwerptechnieken ontwikkelen. Door een combinatie van moderne optische “wavefront shaping” technieken, geavanceerde nanomaterialen en nieuwe oplossingen voor wiskundige differentiaalvergelijkingen zal daartoe nieuwe kennis worden verworven over licht op vele lengteschalen, van de nanometer- tot de centimeterschaal.

Deelnemers: ASML, DIFFER, Focal, Lumileds, Philips Lighting, SCHOTT, TNO, TU Delft, TU Eindhoven, Universiteit Twente

All-risk: NiEUWE RISICOSTANDAARDEN voor OVERSTROMINGEN

Co-aanvrager prof Suzanne Hulscher, UT

Dit project, geleid door de TU Delft, onderzoekt manieren om het risico op overstromingen beter te voorspellen en te voorkomen. Meer kennis over de risico's kunnen de aanstaande miljardeninvesteringen in onder andere dijken, uitloopgebieden en waterpompen een stuk efficiënter maken. Onderzoekers, bedrijven en overheden gaan wetenschappelijke kennis koppelen aan de praktijk en aan de wet- en regelgeving. Het onderzoek richt zich onder andere op watersystemen, de ondergrond, kettingreacties bij dijkdoorbraken en wie op welk moment waarvoor verantwoordelijk is. Het project sluit aan bij het hoogwaterbeschermingsprogramma van het Rijk en de waterschappen.

Deelnemers: Deltares, NIOZ, Radboud Universiteit Nijmegen, Rijksuniversiteit Groningen, Rijkswaterstaat, STOWA, Taskforce Deltatechnologie (bedrijven verbonden via de Topsector Water), Technische Universiteit Delft, UNESCO-IHE, Universiteit Twente, Universiteit Utrecht, Wageningen University, Waterschappen 

NESTOR - NEuronal STimulation fOr Recovery of function

Co-aanvragers prof Richard van Wezel (MIRA) en dr.ir. Mark Bentum (CTIT)

Blinden weer laten zien. Dat is een langgekoesterde wens van hersenonderzoekers. En dat is precies wat het NESTOR-consortium, geleid door het Nederlands Hersen Instituut, wil realiseren. Het consortium bestaat onder andere uit neurobiologen en uit ingenieurs gespecialiseerd in micro-elektronica en draadloze apparaten. Ze willen een prothese ontwikkelen die de hersenen van blinden met behulp van micro-elektrodes stimuleert die op hun beurt verbonden zijn met een camera. De komende vier jaar werkt het consortium aan een optimaal ontwerp van de hersenprothese, aan methoden om de prothese draadloos van stroom te voorzien, aan manieren van dataoverdracht en aan algoritmen die met zo weinig mogelijk rekenkracht zoveel mogelijk informatie uit de camerabeelden kunnen omzetten in nuttige signalen voor de hersenen.

Deelnemers: AEMICS, ATLAS Neuroengineering, Bartiméus, Blackrock Microsystems Europe, Bluemark, Brain Innovation, De Oogvereniging, Elitac, Nederlands Herseninstituut, Radboud Universiteit, ReSnap, Tiberion, Twente Medical System International, Universiteit Maastricht, Universiteit Twente, Vicarvision, Visio

Voor meer informatie over de Perspectiefprogramma's, bezoek ook www.stw.nl 

ir. W.R. van der Veen (Wiebe)
Persvoorlichter (aanwezig ma-vr)