Marieke Huisman maakt software betrouwbaarder

"De meeste mensen beseffen niet in welke mate onze wereld afhankelijk is van software, het is een geïntegreerd deel van onze samenleving geworden." Marieke Huisman, hoogleraar Software Betrouwbaarheid aan de UT, ontwikkelt technieken en tools die softwareontwikkelaars kunnen helpen hun software betrouwbaarder te maken. "Dat is het hoofddoel van mijn onderzoek. Programmeurs maken fouten, dat is gewoon een feit. Maar dit betekent dat de miljoenen regels softwarecode die we momenteel in ons dagelijks leven gebruiken, veel fouten bevatten. Het vermijden van al deze fouten is onmogelijk, maar ik wil zo veel mogelijk helpen."

Prof. Marieke Huisman
“Bugs veroorzaken grote verstoringen op wereldwijde schaal.”
Prof. Marieke Huisman

Gevolgen kunnen variëren van een vervelende bug in Microsoft Word tot een volledige uitschakeling van het banksysteem van een heel land, legt Huisman uit. "De lijst van softwarefouten die grote verstoringen hebben veroorzaakt is eindeloos en de economische verliezen zijn enorm." Als hoogleraar in de groep Formal Methods and Tools werkt ze aan technieken die dit probleem aanpakken door fouten te ontdekken voordat de software wordt gelanceerd. Sommige van haar technieken kunnen ook gebruikt worden voor veiligheidscontroles van mobiele toepassingen. "Er zijn veel apps die ons bespioneren", zegt Huisman. "Ze zijn in staat om de camera en microfoon van je telefoon aan te zetten. Wij ontwikkelen technieken om je apps te scannen om er zeker van te zijn dat dit niet mogelijk is."

Huismans ultieme doel is het ontwikkelen van een set van gebruiksvriendelijke tools die bruikbaar is voor programmeurs van elk kennisniveau en hen direct feedback geeft om ze bewust te maken van programmeerfouten in de code van hun software. "Onze huidige technieken zijn nogal gecompliceerd en we moeten ze beter bruikbaar maken. We moeten ook de manieren verbeteren om het gebruik van deze technieken te demonstreren, zodat bedrijven en overheden gemakkelijk kunnen zien wat hun problemen zijn en hoe ze deze op kunnen lossen", zegt de professor.

Haar werk is relevanter dan ooit in de huidige maatschappij, die door algoritmen en big data lijkt te worden beheerst. Huisman gaat de uitdaging graag aan: "Zelfs ik word een beetje bang als ik daarover lees. Software wordt steeds complexer en we moeten de onderlinge afhankelijkheid van al deze systemen onder controle houden en begrijpen. Dit lijkt misschien een ontmoedigende taak, maar het is noodzakelijk voor de veiligheid van onze samenleving.

Onderzoek en onderwijs

Als docent hoeft Huisman zelden de relevantie van haar onderzoek uit te leggen aan studenten. "Ze zijn allemaal fervente technologiegebruikers en weten hoe snel er iets mis kan gaan. In de bacheloropleidingen die ik geef, staat het programmeren centraal. Maar dat betekent niet dat de studenten alleen maar regels code produceren. Het gaat om de functie en de betrouwbaarheid van de software. Ze leren hoe ze code kunnen schrijven die ze begrijpen en veilig kunnen gebruiken, ook als ze de code op een later tijdstip nog aan moeten passen." De hoogleraar geeft ook een Master cursus, waarin de studenten worden uitgedaagd om te bewijzen dat ze de theorie begrijpen door de kennis in de praktijk te brengen. "We gebruiken praktijkvoorbeelden van ons onderzoek en betrekken afstudeerstudenten waar mogelijk bij onze onderzoeksgroep. Dit is zowel praktisch als waardevol. De studenten waarderen de kans om direct met de onderzoeksgroep samen te werken en de onderzoeksgroep profiteert van de grote hulp en een pool van mogelijke promovendi die we kunnen werven."

Over Marieke Huisman

Marieke Huisman is in 2018 benoemd tot hoogleraar Software Reliability in de Groep FMT (Formal Methods and Tools) aan de Universiteit Twente. Haar onderzoeksgroep richt zich vooral op de betrouwbaarheid en correctheid van concurrent en gedistribueerde software. In 2017 kreeg zij een Vici-subsidie van € 1,5 miljoen van NWO (Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek). Huisman was in 2014 de winnaar van de Professor De Winterprijs voor uitmuntend vrouwelijk talent en won in 2013 ook de Nederlandse Prijs voor ICT-onderzoek. In 2010 kreeg ze een ERC startsubsidie voor haar onderzoek. Huisman kwam in 2008 in dienst van de Universiteit Twente, nadat zij van 2001 tot 2008 bij het INRIA Sophia Antipolis Research Centre in Frankrijk had gewerkt. In 2000 promoveerde ze aan het Instituut voor Informatica van de Radboud Universiteit Nijmegen.

Persfoto's

Deze persfoto's kunnen zonder copyright restricties worden gebruikt.