Dr. Ir. Wouter Eggink

Ontwerpen voor de samenleving

De relatie tussen mens en technologie staat centraal in alles wat dr. ir. Wouter Eggink doet. “Een goede ontwerper heeft inlevingsvermogen”, aldus de assistent professor Industrial Design Engineering. “En heeft ook oog voor de impact van het ontwerp op de samenleving.”

Dr. Ir. Wouter Eggink
“Een goede ontwerper is een goede luisteraar en heeft inlevingsvermogen”
Dr. Ir. Wouter Eggink

In het tv-programma ‘We gaan het maken’ moest Wouter Eggink een oplossing bedenken voor een vrouw die zonder handen en onderbenen niet kan traplopen. Hij ontwierp een extensie voor haar protheses waarmee dat wél lukt. “Je hebt in eerste instantie de neiging om het vanuit een technisch perspectief te benaderen, om iets te maken waarmee ze makkelijk de trap op kan. Maar voor deze vrouw was onafhankelijkheid belangrijker. Ze wilde graag zelfstandig de trap op kunnen. Daarom heb ik iets simpels ontworpen dat haar ondersteunt, in plaats van iets wat voor haar het werk doet.”

De aanpak belichaamt Egginks visie op ontwerpen. “Ik leer onze studenten op een vergelijkbare manier hoe ze tot een goed ontwerp moeten komen. Kijk naar de behoefte van de gebruiker. Of liever nog: kijk naar de bredere context, naar de impact van het ontwerp op de samenleving als geheel.”

Tool voor sociale interactie

Alle onderzoeksactiviteiten van Eggink staan in het teken van de mens-technologie-relatie. Dat gaat verder dan het ontwerp voor een technisch goed functionerend koffieapparaat. Zijn afstudeerders ontwikkelen bijvoorbeeld schoolmeubilair dat kinderen beter laat leren, of een paviljoen dat de sociale contacten tussen de wijkbewoners bevordert. “Wij beschouwen technologie als een tool die sociale interactie mogelijk maakt. De sociaal-maatschappelijke en psychologische aspecten worden steeds belangrijker. De industrieel ontwerpers die we opleiden, moeten niet alleen de nodige technische kwaliteiten bezitten maar ook goed kunnen luisteren. Ze werken nauw samen zowel IT-wetenschappers als techniekfilosofen en psychologen. Het mooie is dat al die disciplines hier in Twente dicht bij elkaar zitten.”

Product Impact Tool

De ontwerper roept met zijn ontwerpmethodes associaties op bij de gebruiker, beseft Eggink. Hij heeft daarom de Product Impact Tool helpen ontwikkelen die een vormgever systematisch laat nadenken over de impact van zijn ontwerp op mens en maatschappij.
Met de Product Impact Tool analyseerden studenten van de Universiteit van Antwerpen het systeem van openbare elektrische stepjes die je per minuut kunt huren. Het neveneffect van het systeem was dat de stepjes overal in de stad werden achtergelaten. De studenten ontwierpen nieuwe aantrekkelijke plekken om de stepjes in te leveren en een aangepast betaalsysteem. Door goed gedrag te belonen (korting op de volgende rit als de step op een ‘goede’ plek wordt ingeleverd) zou de overlast worden beperkt.

Het is een mooi voorbeeld van hoe een ontwerp voor de publieke ruimte het menselijk gedrag kan beïnvloeden, vindt Eggink. “Een ontwerper moet zich bewust zijn van consequenties voor de omgeving in bredere zin. Human Centered Design is Responsible Design geworden.”

DesignLab

Het DesignLab van de Universiteit Twente is de plek waar studenten en andere gebruikers het begrip ‘Responsible Design’ in de praktijk kunnen brengen. Het lab is ontworpen door Eggink, die bij de inrichting rekening hield met de verschillende stadia van het ontwerpproces.  “Het proces van idee naar realisatie zie je terug in de belijning, de belettering en de verschillende ruimtes die alle fases in het ontwerpproces vertegenwoordigen. Het ontwerp komt goed uit de verf, ook dankzij het DreamTeam met studenten die andere studenten wegwijs maken in het proces en het concept van het DesignLab hebben doorontwikkeld.”

Onderzoek en onderwijs

“Het opleiden van een nieuwe generatie ontwerpers en ingenieurs is de meest directe vorm van valorisatie”, vindt universitair docent Wouter Eggink. “Omdat je jonge mensen met de nieuwste inzichten aflevert, heb je als universiteit direct impact op de samenleving. Dat maakt onderwijs zo interessant en relevant.” Eggink hielp eerder het curriculum van de opleiding Creative Technology ontwerpen en is nu onder meer coördinator van de Industrial Design Engineering master-track Human Technology Relations. In deze master geeft hij de vakken ‘Design Histories’ en ‘Create The Future’. Hij laat binnen het laatstgenoemde vak groepjes studenten ontwerpvoorstellen maken voor de maatschappij over 25 jaar, gebaseerd op gerichte toekomstscenario.

Over Wouter Eggink

Dr. ir. Wouter Eggink (1972) studeerde Industrial Design Engineering in Delft en promoveerde in 2011 aan de Universiteit Twente op de geschiedenis van het tegendraads ontwerpen (The Rules of Unruly Design). Hij is assistant professor Industrial Design Engineering aan de faculteit Engineering Technology. Eggink is lid van de stichting Designgeschiedenis Nederland, het landelijke platform voor ontwerpgeschiedenis.

Persfoto's

Deze persfoto's kunnen zonder copyright restricties worden gebruikt.