Veiligheid

Onderzoekers van de Universiteit Twente beschikken over uitgebreide expertise wat betreft chiptechnologie. Maar de productie van chips is niet alleen complex vanuit een technisch oogpunt, maar ook qua organisatie van internationale productieketens en geopolitiek. Melle Scholten, verbonden aan de UT-opleiding Bestuurskunde, beargumenteert dat die complexiteit onbedoeld bijdraagt aan de wereldvrede. Hoe komt dat en hoe lang zal dit systeem nog standhouden?

Niet piepen, wel presteren. Voor veel sporters is dat een les die ze al vroeg leren, op de sportclub. Die normen reizen mee, van jeugdteams tot Olympisch podium. Maar ze hebben ook een keerzijde: een verhoogd risico op fysiek, psychologisch en seksueel grensoverschrijdend gedrag. De Winterspelen tonen het eindpunt. Maar hoe veilig is de weg daarheen?

Oudjaarsdag, hard geknal met melkbussen in het weiland, warme chocolademelk erbij: een echte Twentse traditie. In meer regio’s is carbidschieten stevig ingebed rondom de jaarwisseling, met duidelijke veiligheidsvoorschriften om de traditie in goede (en veilige) banen te leiden. Zal carbidschieten het winnen aan populariteit nu particulier vuurwerk vanaf 2026 verboden wordt? En is het ook veiliger?

Het is bijna 2026. Terwijl we ons opmaken voor een nieuw jaar, denk eens terug aan de jaarwisseling van 2000. Weet je nog? De wereld was in de ban van de ‘millennium bug’. Computers zouden op hol slaan, beurzen crashen, vliegtuigen uit de lucht vallen. Uiteindelijk viel het mee. Wat mensen vaak vergeten is dat dit wel is dankzij miljarden aan voorbereidingen.

Slimme steden beloven ons meer veiligheid. Camera’s op elke straathoek die geweld kunnen herkennen, en algoritmes die de politie waarschuwen nog voordat iemand belt. Voor veel mensen klinkt dat geruststellend. Maar hoe veilig maken deze systemen ons nu écht en misschien nog belangrijker: wie wordt er veiliger van?

Als klein land heeft Nederland zich historisch gezien altijd opengesteld naar de rest van de wereld. Wat dat betreft leven we in roerige tijden. Handelsoorlogen tussen de Verenigde Staten, de Europese Unie en China leiden tot onzekerheid op zowel de financiële als de goederenmarkten. De oorlog in Oekraïne heeft laten zien hoe fragiel onze mondiale productieketens zijn. En het conflict in Gaza heeft diepe tegenstellingen in Europa blootgelegd. Wat staat Nederland de komende jaren voor de boeg? We bespreken de stand van zaken en de geopolitieke toekomst met Melle Scholten, politiek econoom verbonden aan de opleiding Bestuurskunde van de Universiteit Twente.

We doen alles online, van bankieren en boodschappen tot het boeken van vakanties. Waarom stemmen we dan nog met papier en potlood? In de reeks Verkiezingsvragen 2026 onderzoeken UT onderzoekers hoe wetenschap helpt om verkiezingsdilemma’s beter te begrijpen. Deze keer spraken we met Roland van Rijswijk-Deij, hoogleraar internetveiligheid, over de vraag: waarom stemmen we eigenlijk nog niet digitaal?

Een drugslab binnenstappen zonder te weten welke gassen er vrijkomen: levensgevaarlijk. "Dat risico moet omlaag," zegt UT-onderzoeker Dimitar Rangelov. Samen met Hogeschool Saxion, de Politieacademie en de Technische Universiteit van Sofia ontwikkelt hij een AI-gestuurd forensisch onderzoekssysteem dat het werk op de plaats delict sneller, veiliger en nauwkeuriger maakt.

In korte tijd alles kwijt zijn. Je huis onder water, geen veilige plek meer om te wonen. Voor miljoenen mensen over de hele wereld is dat geen uitzonderlijke gebeurtenis, maar iets wat vaker voorkomt dan we denken. Ook in Europa stijgt het aantal rampen en wordt het steeds duidelijker hoe kwetsbaar onze woningen kunnen zijn.

AI helpt artsen om snel de informatie te vinden die ze nodig hebben door honderden rapporten en documenten te filteren, processen te automatiseren en te voorkomen dat er iets over het hoofd wordt gezien. Maar als het gaat om complexe taken zoals het stellen van diagnoses, is traditionele AI niet veilig genoeg. Hier is uitlegbaarheid cruciaal. In tegenstelling tot niet-uitlegbare modellen die functioneren als een black box, volgt uitlegbare AI een klinisch acceptabele redeneerwijze en onthult het hoe een beslissing tot stand komt, zodat artsen kunnen beoordelen of de uitkomst betrouwbaar is.

Drones zijn in de huidige maatschappij steeds meer gemeengoed geworden. Je ziet ze steeds vaker overvliegen om adembenemende beelden te maken op festivals of om de gevels van gebouwen te inspecteren.

Propaganda werd vroeger verspreid via pamfletten of uitgezonden via de radio. Tegenwoordig bereikt het ons via onze smartphones en zijn de berichten afgestemd op onze voorkeuren. De manier waarop we informatie consumeren is veranderd - en daarmee ook de manier waarop we onze overtuigingen over politieke en sociale instellingen vormen. Universitair docent Adam Heschke maakt zich zorgen over wat er komen gaat.

UT-hoogleraar Tiedo Tinga ging eerder dit jaar met de Tweede Kamer in gesprek over het versterken van de verbinding tussen de academische wereld en het ministerie van Defensie. Insteek: hoe kan wetenschappelijk onderzoek de uitdagingen van het ministerie aanpakken? Dit is wat er werd besproken.

Heb je ooit gefrustreerd op het perron gestaan omdat je trein weer eens vertraging had? Spoiler: het ligt niet alleen aan die vervelende blaadjes op de rails.

Stel je voor: je staat op een festival, en je hebt altijd vol bereik. Geen last meer van traag internet of appjes die niet aankomen. Klinkt als een droom, toch? Lotte Weedage, promovenda aan de Universiteit Twente, doet onderzoek naar manieren om het mobiele netwerk in Nederland nog beter te maken, zodat dit scenario werkelijkheid kan worden.

Je staat er misschien niet altijd bij stil, maar landmijnen vormen vandaag de dag nog steeds een enorme bedreiging wereldwijd – (voormalige) oorlogs- en conflictgebieden liggen er vol mee. Het opruimen van mijnen in deze gebieden is levensgevaarlijk, en bovendien ook tijdrovend. Studenten Werktuigbouwkunde Benjamin O'regan en Reinis Jaunarajs ontwikkelden een effectieve oplossing als onderdeel van hun afstudeerproject: ze bouwden drones voor het opsporen van landmijnen.

Stel je voor: vliegtuigen stoppen plotseling met vliegen, de stormvloedkering gaat open, water stroomt Nederland binnen, en dan? Alles valt stil, de beurzen crashen en alle verlichting gaat uit. Het klinkt als iets uit een apocalyptische film, toch? Nou, dit ‘Jaar 2038 probleem’ kan daadwerkelijk gebeuren. Maar waarom en hoe? Ontdek het in de video "Waarom crashen alle computers in 2038?”.

Ontdek de toekomst in onze podcastserie "My Future Dream Job", waarin Anic van Damme je meeneemt naar het jaar 2030. Onze wetenschappers verkennen toekomstige carrières in cyberbeveiliging, klimaatadaptatie en energietransitie. Luister mee en kom meer te weten over de beroepen die ontstaan aan de Universiteit Twente.