Natuurkunde | Schoolvakken | Pre-University (NL)

Verder ontwikkelen ALS (TOEKOMSTIG) NATUURKUNDE DOCENT SAMEN met collega's

Natuurkundedocent zijn is een prachtig beroep waarin u zich altijd verder kunt ontwikkelen. Om dat niet alleen te moeten doen biedt de Universiteit Twente verschillende activiteiten, waarin u als (toekomstig) natuurkunde docent bijvoorbeeld:

direct bruikbaar lesmateriaal met andere docenten uitwisselt;
uit eerste hand informatie over actueel natuurkundeonderzoek krijgt;
inspiratie opdoet door succesvolle ideeën uit de vakdidactiek te bespreken;
samen met collega’s en vakdidactici leerlingenpractica en ander lesmateriaal ontwikkelt;
gewoon met collega's van andere scholen praat over natuurkunde(onderwijs).

Samen leren (in netwerken)

PLN Natuurkunde

Wil jij als natuurkundedocent je didactische vaardigheden voor quantumfysica versterken? Sluit je dan aan bij ons Professioneel LeerNetwerk (PLN)!

Je werkt samen met collega's en experts van de Universiteit Twente aan boeiend en nuttig natuurkundeonderwijs rondom quantumfysica. Tijdens 7 middagsessies verdiepen we ons in verschillende perspectieven. Daarnaast ontwikkelen we praktisch lesmateriaal, experimenten en nieuwe ideeën voor je lessen.

Vorig jaar behandelden we thema's als de nieuwe examenstof (bandgap, halfgeleiders) leerlingpractica, interpretaties van de quantumtheorie en moderne quantumtechnologieën. Sommige onderwerpen zullen we nog meer verdiepen, maar ook begrippen als quantumverstrengeling en quantum-computersbehoren tot de mogelijkheden. De deelnemers bepalen zelf waar we aan werken.

Wil jij deelnemen aan dit inspirerende PLN? Bekijk dan de informatie over het programma Activiteiten | Professioneel LeerNetwerk Natuurkunde | Pre-University (NL) (utwente.nl)

PLN Storytelling

Wetenschappelijke kennis overbrengen is één ding, maar hoe zorg je ervoor dat leerlingen zich echt betrokken voelen bij grote thema’s zoals klimaatverandering en biodiversiteit? Hoe maak je complexe en soms emotioneel beladen onderwerpen toegankelijk in de klas? Verhalen verrijken je lessen en dagen leerlingen uit om wetenschap vanuit meerdere invalshoeken te bekijken. In het Professioneel LeerNetwerk Storytelling in de bètavakken leer je hoe je storytelling inzet als krachtig didactisch middel.

Wil jij deelnemen aan de PLN storytelling of heb je vragen hierover? Lees hier meer en meld je aan

Inspiratiemiddag Natuurkunde

De inspiratiemidddag natuurkunde is een tweejaarlijkse inspiratiemiddag voor TOA’s en eerste- en tweedegraads natuurkundedocenten. De eerst volgende editie zal plaatsvinden in het najaar van 2026.

Wilt u hier meer over weten, mail dan naar pro-u@utwente.nl

Lesmateriaal: Quantumfysica

Kirsten Stadermann is gepromoveerd op onderzoek over het verbinden tussen leren over de aard van de natuurwetenschappen (Nature of Science, NOS) en het leren van quantumfysica. Tijdens dit onderzoek heeft zij lesmateriaal ontwikkeld dat naast elke methode voor de quantumfysicalessen gebruikt kan worden. Er zijn PPT-presentaties met uitleg over begrippen in de quantumfysica, video’s en MC-vragen die tot discussie uitnodigen. Ook zijn er verschillende slides die aandacht besteden aan modellen en interpretaties in de quantumfysica. Dit lesmateriaal is ook geschikt voor docenten die niet bekend zijn met NOS.

Het lesmateriaal (powerpointpresentatie) is niet voor commerciele doeleinden vrij beschikbaar. Het is bij h.k.e.stadermann@utwente.nl aan te vragen of hieronder te downloaden:

Lesmateriaal: instructieposters Quantumfysica

De onderstaande instructies zijn ontworpen voor ge-3D-printe optische experimenten, specifiek voor de opstellingen voor de Wet van Malus en het analogie-experiment van de Quantum Eraser. Voor elk van deze experimenten zijn twee posters ontwikkeld - een voor het uitvoeren van de proef en aanwakkeren van de interesse, en een tweede voor het uitleggen van de fysica.

De opstellingen voor de proef zijn ontworpen door Haverkamp et al. (Haverkamp, N. et al. (2022). “A simple modular kit for various wave optic experiments using 3D printed cubes for education.” In: Physics Education 57.2. doi: https://doi.org/10.1088/1361-6552/ac4106.) en de bestanden voor het printen van de materialen zijn vrij beschikbaar via https://o3q.de/

Vakdidaktisch onderzoek: quantumfysica in het middelbaar onderwijs

Op dit moment voeren we onderzoek uit naar quantumfysica in het middelbaar onderwijs. We hebben lesmateriaal ontwikkeld dat naast elke methode voor de quantumfysica lessen gebruikt kan worden. Er zijn PPT-presentaties met uitleg, video’s en MC-vragen die tot discussie uitnodigen. Ook zijn er verschillende slides die aandacht besteden aan modellen en interpretaties in de quantumfysica. We nodigen docenten uit om samen met ons verder aan dit lesmateriaal te werken en aspecten van Nature of Science in de lessen te integreren.

Heeft u als docent belangstelling, neem dan contact op met Kirsten Stadermann h.k.e.stadermann@utwente.nl of Henk Pol h.j.pol@utwente.nl

Vakdidactisch onderzoek: opgavenbank conceptvragen quantumfysica

We werken in Europees verband aan een opgavenbank voor conceptvragen in de quantumfysica. Een deel van deze conceptvragen zijn in het Nederlands beschikbaar en kunnen ook online worden afgenomen.

Heeft u als docent belangstelling voor het meedenken of toegang tot de conceptvragen, neem dan contact op met Kirsten Stadermann h.k.e.stadermann@utwente.nl of Henk Pol h.j.pol@utwente.nl

Professionele ontwikkeling op maat

Mocht u als school(leider), docent(groep) een specifieke behoefte hebben, dan zorgen wij voor een match tussen uw concrete vraag, ontwikkeltraject en onze experts. In samenspraak met uw school wordt een maatwerkactiviteit of traject door Pro-U ontwikkeld en verzorgd. Pro-U kan bijvoorbeeld een workshop over een bepaald onderwerp verzorgen op een studiedag, of meerdere sessies organiseren die bijdragen aan onderwijsontwikkeling binnen de school. Het is ook mogelijk voor scholen om om met UT-experts te sparren over een bepaald thema, waarbij de UT-expert voor een bepaald aantal uren kan worden ingezet.

Heeft u interesse in maatwerk? Neem dan contact met ons op via pro-u@utwente.nl. We kunnen dan een vrijblijvend gesprek plannen en een prijsindicatie maken.

Heeft u vragen ideeën of suggesties voor het aanbod? Neem dan contact met ons op via pro-u@utwente.nl.

Nieuwe ontwikkelingen (uit onderzoek)

Relevante artikelen

den Berg, E. V., Rossum, A. V., Grijsen, J., Pol, H., & Veen, J. V. D. (2020). Teaching Particle-Wave Duality with Double-Slit Single-Photon Interference in Dutch Secondary Schools. In Research and Innovation in Physics Education: Two Sides of the Same Coin (pp. 135-143). Springer, Cham.
Krijtenburg-Lewerissa, K., Pol, H. J., Brinkman, A., & Van Joolingen, W. R. (2017). Insights into teaching quantum mechanics in secondary and lower undergraduate education. Physical review physics education research, 13(1), 010109.
Siersma, P. T., Pol, H. J., van Joolingen, W. R., & Visscher, A. J. (2021). Pre-university students’ conceptions regarding radiation and radioactivity in a medical context. International journal of science education, 43(2), 179-196.
Stadermann, H.K.E. & Goedhart, M. J., ‘Why don’t you just tell us what light really is?’: Easy-to-implement teaching materials that link quantum physics to Nature of Science, https://doi.org/10.1088/1361-6552/ac39e7
Stadermann, H. K. E. & Goedhart, M. J., Secondary school students’ views of Nature of Science in quantum physics, https://doi.org/10.1080/09500693.2020.1745926
Stadermann, H. K. E. & Goedhart, M. J., Why and how teachers use nature of science in teaching quantum physics: Research on the use of an ecological teaching intervention in upper secondary schools, https://doi.org/10.1103/PhysRevPhysEducRes.17.020132

Natuurkunde vakdidactiek

Samen leren (in netwerken)

Professionele ontwikkeling op maat

Nieuwe ontwikkelingen (uit onderzoek)

Pro-u experts