Masterclass Financieel Management & bedrijfsvoering

Op weg naar meer bedrijfsmatige keuzes

Publiek financieel management: op weg naar meer bedrijfsmatige keuzes

Johan de Kruijf is kerndocent bij de masterclass Financial Management & Bedrijfsvoering. Een van zijn onderzoekgebieden is publiek financieel management. We vroegen hem naar de belangrijkste vraagstukken op dit gebied. ‘Het is belangrijk dat gemeenten bedrijfsvoeringstechnieken hanteren die passen bij de taak die wordt uitgevoerd.’

Het is belangrijk dat gemeenten bedrijfsvoeringstechnieken hanteren die passen bij de taak die wordt uitgevoerd.Kerndocent Dr. Johan A.M. de Kruijf

VOLDOENDE FINANCIËLE MIDDELEN BESCHIKBAAR?

Volgens De Kruijf staan gemeenten voor meerdere uitdagingen qua financieel management. Zo worstelen ze met de verantwoording van WMO-gelden. In de publiciteit lijkt het soms alsof gemeenten geld ‘overhouden’ aan de decentralisaties.  De realiteit is anders, weet De Kruijf: “De rijksbudgetten worden in de loop van de tijd verder afgebouwd. Het is maar de vraag of er op structurele basis voldoende middelen bij gemeenten beschikbaar zijn.” De decentralisaties hebben sowieso consequenties voor de stuurbaarheid van de begroting. De Kruijf:  “Tot 2015 waren er eigenlijk alleen openeinderegelingen voor bijstand en sociale werkvoorziening. Nu hebben WMO, Jeugdzorg en Participatiewet alle drie een open einde karakter. Als gemeenten dat niet beheersbaar krijgen, dreigt verdringing van andere taken voor het lokaal bestuur.”

Meer toelichting op kengetallen

Gemeenten hebben ook te maken met wijzigingen in de financiële regelgeving. Ze moeten voortaan een aantal gestandaardiseerde kengetallen publiceren. Daar komen ook een aantal indicatoren bij over de financiële positie van een gemeente. Hierdoor wordt het mogelijk gemeenten met elkaar te vergelijken. De kans is volgens De Kruijf groot dat partijen extra toelichting gaan vragen over deze cijfers. “Gemeenten moeten hun kengetallen helder kunnen toelichten, zowel aan de raad als aan de burgers.”

Minder budgettaire sturing

In zijn onderzoek richt De Kruijf zich onder andere op de relatie tussen publieke dienstverlening en budgetrecht. De praktijk leert dat bij veel gemeenten budgettaire sturing het nog altijd wint van bedrijfsmatige keuzes. Soms is dat volgens De Kruijf terecht omdat de politiek moet vaststellen hoeveel middelen zij beschikbaar wil stellen voor bepaalde dienstverlening.

BELANG VAN BEDRIJFSVOERINGSTECHNIEKEN

Zo bepaalt de politiek bijvoorbeeld de sterkte van politie of defensie, omdat je dit niet kunt koppelen aan een individuele vraag. Maar wanneer de burger zelf voor dienstverlening betaalt en er echt een prestatie voor terug krijgt – een paspoort of een eigendomsregistratie – kan de budgettaire sturing volgens De Kruijf veel meer worden losgelaten. “Het is belangrijk dat gemeenten bedrijfsvoeringstechnieken hanteren die passen bij de taak die wordt uitgevoerd. Soms moet je sturen op capaciteit en formatie, soms werk je projectmatig op basis van uurtarieven, soms werk je op basis van integrale kostprijzen voor diensten.”

Deelnemer aan het woord

Naast concrete zaken zoals het lezen van een jaarrekeningen, waren voor mij vooral de colleges over toezicht, sturing en control erg waardevol.Hajé van Egmond, Adviseur Omgevingsrecht bij Geregeld BV


Lees hier de testimonial van Hajé

Hajé van Egmond, Adviseur Omgevingsrecht bij Geregeld BV
Rondde in 2016 de masterclass Financieel management & Bedrijfsvoering in de publieke sector af.

“Sinds 2007 werk ik als zelfstandig adviseur op het gebied van omgevingsrecht en kwaliteitsborging, balancerend tussen de juridische werkelijkheid en de dagelijkse praktijk van de bouwplaats.

In 2016 ben ik gestart met de masteropleiding Public Management. Doel van de opleiding van verbreding en verdieping van mijn kennis. Ik wilde daarbij ook datgene wat ik mijn dagelijkse adviespraktijk voor gemeenten en anderen overheden doe beter kunnen onderbouwen. Dit gold zeker voor de masterclass Financieel Management & Bedrijfsvoering. Kerndocent Johan de Kruijf nam mij en mijn klasgenoten daarin mee in de wondere wereld van accountant, verslaglegging en verantwoording. Naast concrete zaken zoals het lezen van een jaarrekeningen, waren voor mij vooral de colleges over toezicht, sturing en control erg waardevol.

De opgedane kennis heb ik direct toegepast in mijn volgende adviesproject voor een gemeente. De masterclass heeft me de handvatten gegeven om met meer vertrouwen ook de opbouw van de legesverordening in mijn advies mee te nemen. Tenslotte heeft deze masterclass me ook inzicht verschaft in mijn eigen boekhouding, een mooie bijvangst bij een pittige opleiding!”

DE UITDAGING VAN DE TOEKOMST

De Kruijf schetst nog een alomvattende trend. Met de demografische ontwikkelingen wordt ontschotten volgens hem dé uitdaging van de toekomst voor gemeenten. “Zorg en huisvesting zijn nu strikt gescheiden. Deze schotten staan de wens om mensen langer zelfstandig te laten wonen in de weg. 

masterclass Financieel Management & Bedrijfsvoering
Bent u verantwoordelijk voor het financieel beleid in uw gemeente?
Bekijk masterclass

Iets dergelijks geldt voor arbeidsmarkt en onderwijs. Hoe realiseren we goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt bij toenemende digitalisering en verdere ontgroening? Voor publiek financieel management is hierbij de centrale vraag: hoe kun je hierin adequaat bijsturen en welke (financiële) indicatoren heb je daarbij nodig?”


Dr. Johan A.M. de Kruijf

Kerndocent Financieel Management & Bedrijfsvoering


Hoogleraar Radboud Universiteit - Nijmegen School of Management

        

Chat offline (contact)