Het vreemde is: lang niet iedereen heeft daar last van. Waar ik bij het eerste blaadje al afhaak, vinden anderen koriander juist fris en onmisbaar. Hoe kan precies hetzelfde kruid voor de één lekker smaken en voor de ander naar afwasmiddel? Ik vroeg het aan Sissi de Beer, technisch natuurkundige aan de Universiteit Twente. Ze doet onder andere onderzoek naar hoe we geuren kunnen detecteren en herkennen.
Waarom kan koriander naar zeep smaken?
"Lange tijd was dit een raadsel", vertelt Sissi. Inmiddels weten onderzoekers dat het waarschijnlijk voor een deel met onze genen te maken heeft. Genen zijn stukjes erfelijk materiaal die eigenschappen van je lichaam beïnvloeden. Ook hoe je geuren waarneemt.
Als je koriander eet, komen er geurstoffen vrij, waaronder aldehyden. Dat zijn kleine moleculen die een bepaalde geur kunnen afgeven. Sommige aldehyden in koriander ruiken zeepachtig. Soortgelijke stoffen komen ook voor in sommige zepen en schoonmaakmiddelen.
In je neus zitten receptoren die zulke geurmoleculen herkennen. Zie ze als kleine sensoren, elk gevoelig voor bepaalde stoffen. Een van die geurreceptoren heet OR6A2 en is gevoelig voor de aldehyden in koriander. Onderzoek laat een verband zien tussen genetische verschillen rond deze geurreceptoren en de kans dat iemand koriander als zeepachtig ervaart. De ene neus lijkt die zeepachtige geur dus sterker op te pikken dan de andere.
Hebben mensen die koriander naar zeep vinden smaken betere genen?
Nee, voor zover bekend niet. Dat je de zeepachtige geur van koriander sterker waarneemt, betekent niet dat je betere genen of een beter ontwikkeld reukvermogen hebt. Het lijkt vooral te gaan om verschillen in het type receptor in je neus en hoe gevoelig deze geurreceptoren zijn voor bepaalde geurstoffen.
Of zo'n verschil ooit een voordeel heeft gehad in de evolutie, bijvoorbeeld bij het herkennen van voedsel of schadelijke stoffen, is niet duidelijk. Mijn afkeer van koriander zit mogelijk dus voor een deel in mijn genen. Dat vind ik persoonlijk een prima excuus.
Waarom proef je koriander vooral met je neus?
Ik zeg steeds dat koriander naar zeep ‘smaakt’, maar volgens Sissi gebeurt een belangrijk deel daarvan in mijn neus. "Zoals bij heel veel smaken, wordt ook hierbij de smaak eigenlijk door de geur bepaald." Als je eet, komen geurstoffen via je mond bij je neus terecht. Je hersenen combineren wat je ruikt met wat je tong proeft. Samen ervaar je dat als smaak.
Je kunt het zelf proberen. Houd je neus goed dicht terwijl je koriander eet. Volgens Sissi wordt de zeepachtige smaak dan een stuk minder sterk. Twee mensen kunnen dus hetzelfde blaadje koriander eten en toch iets anders proeven.
Dat geldt trouwens niet alleen voor koriander. Ook bij bijvoorbeeld witlof, bacon en witte wijn lijken genetische verschillen invloed te hebben op hoe mensen de smaak ervaren.
Kan ik koriander leren lekker vinden?
Ben ik dan voor altijd veroordeeld tot korianderhaat? Gelukkig niet. "Je kunt wel wennen aan de smaak", zegt Sissi. Door koriander iets vaker te eten, kun je het uiteindelijk meer gaan waarderen. Denk aan spruitjes, haring of feta: smaken waar je als kind misschien van gruwelde, maar die je later wel lekker bent gaan vinden.
Mijn genen veranderen natuurlijk niet. Maar misschien mijn mening over koriander wel. Of ik vanaf nu vrijwillig extra koriander over mijn curry ga strooien, is een tweede. Voorlopig houd ik de Dreft liever gewoon naast de gootsteen.
