Het College van Bestuur van de Universiteit Twente heeft een statement over kunstmatige intelligentie (AI) vastgesteld. Daarin benoemt de UT het belang van een gezamenlijke, verantwoorde inzet van AI binnen onderwijs, onderzoek en bedrijfsvoering. AI is geen tijdelijke trend, maar een fundamentele technologie die blijvend invloed heeft op onze universiteit en de samenleving om ons heen.
Verantwoord gebruik
Met het statement zet de UT een eerste stap richting een gezamenlijke visie en handelingskader voor het gebruik van AI. De universiteit wil de mogelijkheden die AI biedt benutten voor innovatie en kwaliteit, maar blijft zich bewust van de complexiteit, risico’s en ethische afwegingen die ermee gepaard gaan. AI is geen doel op zich, maar een middel dat alleen effectief is als het op een zorgvuldige en maatschappelijk verantwoorde manier wordt toegepast.
Samen leren en ontwikkelen
De komende periode wordt verder gewerkt aan de ontwikkeling van een AI-portal: een centraal toegangspunt waar studenten, onderzoekers en medewerkers informatie, richtlijnen en voorbeelden vinden over het gebruik van AI binnen de UT. Dit portaal blijft in ontwikkeling en vormt een plek om kennis te delen, elkaar te inspireren en samen te leren over de inzet van AI in de praktijk.
Het College van Bestuur nodigt iedereen uit om actief bij te dragen aan deze ontwikkeling. Samen bouwen we aan een universiteit waarin AI verantwoord wordt ingezet en bijdraagt aan kwalitatief onderwijs, innovatief onderzoek en maatschappelijke vooruitgang.
Lees het volledige statement hieronder.
Statement over AI aan de Universiteit Twente
Als Technische Universiteit zien wij het als onze verantwoordelijkheid om actief bij te dragen aan de ontwikkeling én het verantwoord gebruik van artificiële intelligentie (AI). AI is geen tijdelijke trend, maar een fundamentele technologie die blijvend invloed zal hebben op onze Universiteit, onderwijs en onderzoek. Dit vraagt om een positionering en een handelingskader.
Met dit statement zetten we de eerste stap naar een gezamenlijke visie op AI binnen onze universiteit. Het vormt een startpunt voor verdere dialoog en samenwerking, waarbij we iedereen uitnodigen om actief mee te denken over hoe we AI verantwoord kunnen inzetten
Wij omarmen de mogelijkheden die AI biedt voor onderzoek, onderwijs en innovatie, maar blijven ons bewust van de complexiteit en de risico’s. AI is geen doel op zich, maar een krachtig middel dat alleen effectief en legitiem is wanneer het op een ethisch, juridisch en maatschappelijk verantwoorde manier wordt ingezet.
Als universiteit opereren wij op het snijvlak van technologie en samenleving. Dat vraagt om meer dan technische expertise. Maatschappelijk verantwoorde high tech vraagt om human touch. We zien het als onze taak om niet alleen AI toe te passen, maar ook kritisch te reflecteren op de gevolgen ervan. Zo bouwen we AI systemen, onderzoeken we de gevolgen van AI en doen we onderzoek wat AI vraagt van gebruikers.
In dit alles volgen we de geldende wet- en regelgeving. Bij vragen kun je contact opnemen met het AI office.
Samen bouwen aan verantwoord gebruik van AI
Binnen onze universiteit willen we samen ontdekken hoe we AI verantwoord kunnen inzetten. We bieden ruimte voor verkenning en innovatie, binnen duidelijke ethische en juridische kaders. In plaats van strikte beperkingen te formuleren, doen we een beroep op professioneel en academisch gezond verstand, en stimuleren we een cultuur van bewust gebruik en onderlinge kennisdeling.
Als College van Bestuur zien we AI als gezamenlijke opgave. We moedigen aan om AI op een verantwoorde manier te gebruiken en onderzoeken. Daarbij hebben we ieders expertise nodig. We beseffen dat dit leerproces begeleiding vraagt. Daarom blijven we investeren in richtlijnen, training en bewustwording. We vergroten actief de AI-geletterdheid (AI literacy) binnen onze gemeenschap, zodat iedereen - studenten, onderzoekers en medewerkers – AI zorgvuldig kan toepassen binnen hun eigen vakgebied en context.
Op dit moment beschikt de universiteit nog niet over een centrale licentie voor generatieve AI-tools zoals ChatGPT of een ander generiek AI-platform. Er is vooralsnog geen licentiemodel beschikbaar dat volledig voldoet aan de geldende juridische en privacy-eisen. We volgen deze ontwikkelingen nauwgezet, onder andere in relatie tot de Europese AI Act en landelijke initiatieven. Daarnaast nemen we deel aan nationale en Europese samenwerkingen die moeten leiden tot veilige, betrouwbare alternatieven voor generatieve AI. Zo werken we samen aan oplossingen die beter aansluiten bij onze academische waarden en minder afhankelijk zijn van commerciële aanbieders.
Tot die tijd vragen we iedereen om zorgvuldig om te gaan met data, auteursrechten en persoonsgegevens. Meer informatie hierover is te vinden op de centrale informatiepagina over AI en veiligheid.
Ondersteuning en kennisontwikkeling
Om AI op een verantwoorde manier toe te passen binnen onze universiteit, investeren we in verschillende vormen van ondersteuning. Deze zijn gericht op bewustwording, kennisontwikkeling en passende kaders. We merken op dat deze nog in ontwikkeling zijn.
AI literacy is een van onze speerpunten. Door het versterken van basiskennis over AI, zowel op technisch, juridisch als ethisch vlak stellen we studenten, docenten, onderzoekers en ondersteunend personeel in staat om weloverwogen keuzes te maken.
Voor onderwijs kan er o.a. gebruik gemaakt worden van de AI in Education hub van CELT. In de zomer is er een AI Literacy framework beschikbaar gesteld met richtlijnen voor de systematische integratie van AI geletterdheid in het onderwijs. Aan de implementatie wordt nu gewerkt.
Daarnaast bouwen we aan een robuust AI Compliance framework. Dit omvat compliance met relevante wet- en regelgeving (zoals de Europese AI Act), en ondersteuning bij praktische vragen over het gebruik van AI in onderzoek, onderwijs en bedrijfsvoering.
Ook investeren we in technologische alternatieven die beter aansluiten bij onze academische waarden en juridische randvoorwaarden. Zo wordt er gewerkt aan een lokaal draaiende Large Language Model (LLM), en nemen we deel aan de ontwikkeling van een Nederlandse SURF LLM Platform. Deze modellen bieden meer controle over data en betere afstemming op de onderwijs- en onderzoekspraktijk.
Mocht je hier vragen over hebben neem dan contact op met: AI-office@utwente.nl
Verantwoordelijkheid en vooruitblik
De toepassing van AI binnen de universiteit is een gezamenlijk leerproces. Verantwoord gebruik vraagt om voortdurende reflectie, samenwerking en open dialoog. Wij rekenen op de betrokkenheid van onze studenten en medewerkers, en bieden ondersteuning en richting.
Tegelijkertijd kijken we vooruit. AI zal zich blijven ontwikkelen, sneller dan de meeste technologieën die we eerder hebben gezien. Daarom blijven wij investeren in kennisopbouw, infrastructuur, ethische kaders en samenwerking. Niet alleen binnen onze eigen instelling, maar ook in samenwerking met partners zoals SURF en andere universiteiten. Zo werken we met elkaar aan een universiteit waarin AI verantwoord wordt ingezet en bijdraagt aan kwalitatief onderwijs, innovatief onderzoek en maatschappelijke vooruitgang.
