Scheikunde

hersengebieden en linkshandigheid


Inleiding

De meeste mensen zijn rechtshandig, maar er zijn ook mensen die hun linkerhand als dominante, of voorkeurhand hebben. Dit betreft naar schatting ongeveer 10 tot 15 % van de bevolking en het overgrote deel van de linkshandige mensen is man. Er bestaan ook mensen die kunnen schrijven met 2 handen (ambidextrie), dit zijn er echter heel weinig.

Heb je zelf al eens met de verkeerde hand proberen te schrijven? Met name de fijne motorische aansturing blijkt een enorme opgave!

Ontwikkeling

Gedeeltelijk lijkt de voorkeurshand een erfelijke factor te hebben. De voorkeur voor de dominante hand ontwikkelt zich al heel vroeg in de kindertijd, misschien zelfs al voor de geboorte. De voorkeur voor het schrijven met een bepaalde hand zou voortkomen uit de ontwikkeling van de hersenhelften. Daarbij beweren sommige onderzoekers dat het corpus callosum, de spleet tussen de linker- en de rechterhersenhelft, bij linkshandige mensen dikker zou zijn omdat het motorische centrum rechts veel met het taalcentrum links moet communiceren. Als neuronenverbindingen vaker gemaakt moeten worden, worden ze als het ware getraind, vergelijkbaar met het dikker en krachtiger worden van spieren door ze te herhaaldelijk te gebruiken. Dat zou dus de dikkere verbinding verklaren!

Onhandig

Linkshandig zijn kan eigenlijk best vervelend zijn. Aangezien bijna iedereen rechtshandig is, zijn de meeste apparaten en voorzieningen daarop aangepast. Het eerste voorbeeld spreekt voor zich; in een taal waarbij van links naar rechts geschreven wordt, zullen linkshandige schrijvers eerder de inkt van hun net geschreven werk met hun hand uitsmeren. En ook veel apparaten en attributen zijn meestal gemaakt om bediend te worden door rechtshandige mensen, bijvoorbeeld scharen of ergonomische computermuizen. Maar ook toetsenborden bedienen is vaak makkelijker met rechts als dominante hand omdat veel speciale toetsen en bijvoorbeeld het cijferblok rechts geplaatst zijn.

Links zijn heeft in de taal meerdere betekenissen. Vaak rust er van oudsher een soort van stigma op. Bijvoorbeeld de uitspraak ‘twee linker handen hebben', wat een uitdrukking voor onhandigheid is. In veel talen is de uitdrukking voor ‘rechts' een woord dat positieve synoniemen en associaties kent zoals vaardigheid, correctheid, links daarentegen heeft in veel talen synoniemen met vreemd en onhandig.

onderzoeksvragen

Communicatie tussen hersenhelften
Ga na hoe de hersenhelften met elkaar communiceren, welke stofjes er door neuronen uitgewisseld worden en welke gevolgen dit heeft.

Functiegebieden
Onderzoek de functiegebieden van hersenhelften en ga daarbij ook in op linkshandigheid of ambidextrie.

Oorzaken en gevolgen
Onderzoek welke oorzaken en gevolgen linkshandigheid kent.