Scheikunde

energiewinning


Inleiding

Energie! Westerse maatschappijen zouden niet meer weten hoe te functioneren zonder elektriciteit. Een tijdelijk gebrek is nog wel overkomelijk, maar als het langer duurt doemen en er steeds meer problemen op. Een deel van de energie die wij gebruiken voor verwarming, verlichting en transport is afkomstig uit fossiele brandstoffen, zoals aardolie, aardgas, steenkool, bruinkool en turf.

Schaarste en vervuiling

De kwesties die de winning, verwerking en aanwending van deze brandstoffen betreffen zijn een steeds groter wordend onderwerp in de internationale economie en politieke machtsstrijd. Fossiele brandstoffen zijn namelijk uitputtelijk, en met de mate waarin de huidige wereldeconomieën de brandstoffen verbruiken is het aannemelijk dat uitputting van deze bronnen misschien zelfs al een kwestie van enkele tientallen jaren is.

Veel fossiele brandstoffen hebben onwenselijke ‘bijwerkingen', bijvoorbeeld de uitstoot van stoffen die luchtvervuiling veroorzaken, of het broeikaseffect bevorderen.

Alternatieven

Er is naast energie uit fossiele brandstoffen ook energie opwekking uit andere bronnen mogelijk. Een voorbeeld hiervan is kernenergie, door kernsplijting of fusie maar splijting is niet duurzaam en kent als groot nadeel dat het voor mensen erg schadelijk radioactief afval voortbrengt. Kernfusie is op dit moment financieel en technisch nog niet mogelijk, maar zou dit in de toekomst wellicht wel kunnen worden, dit is een meer duurzame oplossing.

Ook meer milieuvriendelijke manieren om energie op te wekken worden steeds populairder. Voorbeelden hiervan zijn biobrandstof, energie uit water (bv stromingskracht, blauwe energie, golfslag etc.), zonne-energie, windkracht energie en geothermische energie.

Weetjes: In Nederland worden om windenergie op te wekken steeds meer windmolens geplaatst! Ook zie je steeds vaker zonnepanelen op daken van huizen en kantoren. Ook hebben we genoeg water om hier op energiegebied op grotere schaal wat mee te doen in de toekomst.

De ramp met de kernreactor in Chernobyl in 1986 schokte de hele wereld. De reactor ontplofte en grote ladingen radioactieve straling kwamen hierbij vrij en de radioactieve stoffen werden meegevoerd in de athmosfeer. Zelfs een aantal omliggende landen raakten besmet door het stof. Dit had grote gevolgen, vele mensen werden ziek of overleden ten gevolge hiervan.

onderzoeksvragen

Opwekken van energie
Laat zien hoe verschillende soorten energieopwekking werken.

Teruglever vergoeding
Wat is een teruglever vergoeding en hoe draagt deze bij aan effectiever gebruik van energie?

Noorse energiecentrales
Hoe kunnen de Noorse energiecentrales van invloed zijn op de Nederlandse energiemarkt. Welke voors- en tegens kun je bedenken?

Experimenteer
Zet een experiment op waarin je energie op gaat wekken uit een door jouw gekozen bron

Vergelijk bronnen
Zet de voor en nadelen van de verschillende energiebronnen op een rijtje en bedenk wat in de toekomst een goede optie zou zijn, en hoe de posities van landen daarmee beïnvloed worden? (als de olie op is, komen dan de landen die veel waterkracht tot hun beschikking hebben in the picture?)