Natuurkunde

cola en mentos


Inleiding

Cola en mentos maken samen een fontein van spuitende cola. Dit experiment is erg populair en makkelijk zelf uit te voeren. De manier waarop een cola fontein gemaakt wordt is als volgt. Men neme een fles cola light, doe er wat witte normale mentos in en een fontein van cola spuit uit de fles. Het schudden van de fles kan de fontein vergroten. Maar hoe werkt het nou precies? Het mooie is, dat weet niemand precies!

Werking

Zoals gezegd, de precieze werking is nog niet helemaal duidelijk. Eerst dacht men het gebaseerd was op een scheikundig proces, omdat mentos zuur is en cola zuur. Je kunt zelf bewijzen dat dit niet geval is. Het blijkt iets fysisch te zijn, de oppervlaktespanning van de vloeistof blijkt een rol te spelen. Oppervlaktespanning is een gevolg van Vanderwaalskrachten in een vloeistof. Er zijn stoffen die spanning kunnen verlagen. Het blijkt dat de buitenste laag van mentos dit doet. Koolzuur dat opgelost is in de cola kan normaal gesproken niet vrij komen omdat de oppervlaktespanning van cola het vormen van gasbelletjes tegengaat. Een verlaging van de oppervlaktespanning maakt het mogelijk dat dit wel kan gebeuren. Daarbij biedt een mentos een plaats voor belletjes om op te ontstaan, dit heet nucleatie.

Experimenteren

Het is nog steeds niet duidelijk of de bovenstaande hypthese juist is. Je kunt zelf proberen of er iets van klopt, door experimenten te verzinnen die de verschillende aannames bewijzen. Heeft het echt niets te maken met een zuur-basereactie? Kan je er achterkomen of de oppervlaktespanningreductie er iets mee te maken heeft en kan je dit loskoppelen van het nucleatie proces? Maakt het uit of je cola light neemt, of gewone cola? Maakt het merk uit? Werkt het ook met andere frisdranken? Zijn er andere stoffen dan mentos die een grote fontein maken? Wat voor aanpassingen aan de fles kan je maken om de fontein hoger te laten komen? Maakt de hoeveelheid mentos uit, is er een punt waarop de cola is ‘verzadigd'? Kan je het percentage koolzuur in cola meten?

Overige informatie

Op youtube zijn veel filmpjes te zien van cola fonteinen. Deze is er mooi: http://www.youtube.com/watch?v=KnFKDZ5wNOg

onderzoeksvragen

De hoogte in
Met welke middelen kan je een zo hoog mogelijke fontein maken en waarom is deze fontein het hoogst?

Nucleatie
Wat is nucleatie en hoe werkt het?