Inleiding

Retorica, ofwel de kunst van het overtuigen, is al een eeuwenoude wijsheid. Er zijn bijvoorbeeld al werken over retorica bekend van Aristoteles en Cicero.

Een goed spreker

Goed kunnen spreken was in de oudheid, bijvoorbeeld in de oud-Griekse democratie, al erg belangrijk, maar is dat nu nog steeds. Een bekend voorbeeld van een moderne goede spreker is bijvoorbeeld Barack Obama, maar uit de vorige eeuw zijn ook onder andere Martin Luther King en Adolf Hitler bekende bevlogen sprekers. Toch is bijvoorbeeld Barack Obama weer niet het beste voorbeeld misschien, hij wordt namelijk ondersteund door een heel legertje tekstschrijver dat zorgt dat hij een goed verhaal heeft. Maar aan de andere kant, ook onze eigen Jan Peter heeft waarschijnlijk tekstschrijvers, dus dat is geen garantie voor succes.

Ethos, pathos en logos maar ook inventio, dispositio, elocutio, memoria en actio enzovoorts

De oudste leer met betrekking tot de retorica is van Aristoteles.De kernwoorden hierin zijn ethos, pathos en logos. Deze leer wordt nog steeds onderwezen, misschien kun je in je profielwerkstuk op zoek gaan naar goed en slechte voorbeelden van het gebruik van de leer van Aristoteles? Welke van de drie gebruikt Obama bijvoorbeeld het meest? Waardoor zijn zijn toespraken zo succesvol? En waar zou Jan Peter meer van moeten gebruiken?Naast de theorie van Aristoteles zijn er in de geschiedenis meer mensen bezig geweest met de kunst van het overtuigen. Duik er maar eens in en vergelijk de ideeën van bijvoorbeeld Aristoteles, Cicero en Chaïm Perelman. Welke heeft je voorkeur? Welke zou je zelf het liefst gebruiken?

Kunst of kunstje?

Is de één is nu eenmaal een beter spreker dan de ander of is de kunst van het spreken aangeleerd? Naast theorieën uit de oudheid zijn er ook vele moderne theorieën, cursussen enzovoorts. Maar wat denk je zelf? Een goed spreker, ben je dat, kun je dat worden, is het een talent of kun je het leren? Misschien moet je het zelf eens proberen?Dus rest de vraag: de kunst van het overtuigen, kunst of kunstje?

onderzoeksvragen

Theorie
Welke theorieën zijn er over retorica?

Goed spreker
Wat maakt een spreker een goed spreker?

Goede sprekers
Welke retorische elementen zijn terug te vinden in toespraken van bekende goede sprekers?

Kunst of kunstje?
Is goed kunnen spreken een kunst of een kunstje?

Oud en modern
Wat zijn de verschillen en overeenkomsten tussen de oude en moderne retorica?