UTDSIDSINieuwsInnovatief speelgoed maakt handtherapie voor kinderen met cerebrale parese leuker en effectiever
promotieonderzoek van Tamara Pinos Cisneros

Innovatief speelgoed maakt handtherapie voor kinderen met cerebrale parese leuker en effectiever

Een Research through Design-benadering combineert inzichten uit de revalidatiewetenschap, speltheorie, motivatietheorie en mens-computerinteractie

Kinderen met cerebrale parese houden hun handtherapie thuis beter vol met hulp van speels, slim speelgoed. Dat blijkt uit promotieonderzoek van Tamara Pinos Cisneros, promovendus aan de Universiteit Twente. Door therapie te integreren in spel, blijven kinderen gemotiveerd zonder dat dit extra belasting oplevert voor ouders of verzorgers. Op vrijdag 6 februari 2026 verdedigt Pinos Cisneros haar proefschrift “Toys4Therapy: Designing Playful Smart Toys to Support Home-Based Hand Therapy for Children with Cerebral Palsy” aan de Universiteit Twente. 

Cerebrale parese wordt veroorzaakt door schade aan de hersenen, meestal ontstaan vóór of rond de geboorte, waardoor de overdracht van signalen naar de spieren verstoord raken. Als gevolg hiervan hebben kinderen met cerebrale parese vaak langdurige handtherapie nodig om hun motorische functies te verbeteren en te behouden. In de praktijk blijkt het echter moeilijk om deze therapieën thuis vol te houden. 

Van kliniek naar het dagelijks leven

Hoewel effectieve handtherapieprogramma’s zoals Constraint-Induced Movement Therapy en bimanuele training beschikbaar zijn in klinische omgevingen, sluiten deze vaak onvoldoende aan bij de dagelijkse realiteit van gezinnen. Oefeningen zijn vaak repetitief, tijdrovend en sterk afhankelijk van begeleiding door ouders of verzorgers, wat de motivatie van zowel kinderen als verzorgers negatief kan beïnvloeden.

Tamara Pinos Cisneros

Alle kinderen zijn verschillend en verdienen een op maat gemaakte, maar ook leuke spelervaring. Met Toys4Therapy laat ik kinderen spelen, waarbij het spel zelf de handbewegingen stimuleert die nodig zijn voor hun therapie, en dat voorkomt verveling.

Tamara Pinos Cisneros

Ontwerpen als onderzoeksstrategie

Het onderzoek van Pinos Cisneros richt zich op het overbruggen van de kloof tussen klinisch ontworpen therapieën en de geleefde ervaringen van gezinnen. Met behulp van een Research through Design-benadering combineert zij inzichten uit de revalidatiewetenschap, speltheorie, motivatietheorie en mens-computerinteractie. Ontwerpen is daarbij niet alleen het eindresultaat, maar ook een manier om nieuwe kennis te genereren over hoe therapie beter kan aansluiten bij het dagelijks leven. 

Magic Monster: therapie als spel

Centraal in het proefschrift staat Magic Monster, een slim therapeutisch speelgoed dat voorgeschreven handbewegingen omzet in speelse interactie. Door gebruik te maken van sensoren en machinelearningtechnieken past het speelgoed zich automatisch aan de mogelijkheden van het kind aan en biedt het feedback en feedforward. Dit resulteert in een vorm van zelf-adaptieve spelcomplexiteit, waarbij uitdaging en speelplezier in balans blijven.

Veldstudies bij gezinnen thuis laten zien dat deze speelse, adaptieve aanpak kinderen helpt om betrokken te blijven bij hun therapie, terwijl de rol en belasting van ouders niet toeneemt. 

Een ontwerpkader voor zorgtechnologie

Het proefschrift sluit af met het Smart Toy–CTT (Context–Therapy–Technology) Framework. Dit kader biedt ontwerpers, onderzoekers en zorgprofessionals een gestructureerde aanpak voor het ontwikkelen van slimme therapeutische technologieën die passen binnen het dagelijkse gezinsleven. Daarmee levert het onderzoek niet alleen een bijdrage aan designonderzoek en digitale gezondheid, maar ook aan de praktijk van de kinderrevalidatie.

Promotie en openbare verdediging

Tamara Pinos Cisneros verdedigt haar proefschrift “Toys4Therapy: Designing Playful Smart Toys to Support Home-Based Hand Therapy for Children with Cerebral Palsy” publiekelijk op vrijdag 6 februari 2026 om 12.30 uur in zaal WA4 van het Waaiergebouw aan de Universiteit Twente. De verdediging is vrij toegankelijk. Voor wie niet fysiek aanwezig kan zijn, is er een livestreamlink beschikbaar. 

drs. J.G.M. van den Elshout (Janneke)
Persvoorlichter (aanwezig ma-vr)