10 stappenplan : Veilig online zijn 

Niemand wil dat zijn data wordt gestolen of dat zijn laptop niet meer werkt. Onze telefoon- en e-mailgegevens houden we ook graag privé. Jij kunt hier zelf iets aan doen.

10 stappen als basis voor veilig online werken; thuis, op het werk of onderweg. 

Stel een sterk wachtwoord in, hergebruik het niet en geef het nooit af

Simpele wachtwoorden zijn tegenwoordig zeer snel te achterhalen. Voor wachtwoorden die op de universiteit gebruikt worden, gelden dan ook minimale eisen om de kans op het kraken zo klein mogelijk te maken. Gebruik dat wachtwoord echter niet ook om in te loggen op andere sites of applicaties buiten de universiteit. Je weet nooit wat er met dat wachtwoord gebeurt. Daarnaast zie je steeds meer dat aanvallers wachtwoorden bij andere, ook grote, organisaties achterhalen. Als je hetzelfde wachtwoord gebruikt, kan dat ook gebruikt worden om op je account bij de universiteit, en andere plaatsen waar je dat gebruikt, in te loggen. Om al die verschillende, sterke wachtwoorden te kunnen onthouden, raden we het gebruik van een password manager aan. Hiervoor zijn diverse applicaties beschikbaar, LastPass is een gebruikersvriendelijke keuze.

Net zoals je je wachtwoord niet hergebruikt, en dus aan andere organisaties geeft, moet je het wachtwoord van je account niet aan derden geven. Gebruik het alleen om in te loggen op de officiële inlogpagina’s van de universiteit. Wij zullen je nooit om je wachtwoord vragen.

Voor meer informatie over het gebruik van wachtwoorden en wachtwoordmanager kijk eens op de website Wachtwoordbewust. In het Wachtwoordbeleid UT vind je hoe we intern omgaan met wachtwoorden. 

Houd je computer, tablet, smartphone en apps altijd up-to-date

Software is nooit foutloos. De leverancier, onderzoekers en andere organisaties vinden steeds nieuwe kwetsbaarheden in software, die vervolgens door de leveranciers worden opgelost. Criminelen proberen die kwetsbaarheden te misbruiken om je computer over te nemen. Als jij ervoor zorgt dat je systeem voorzien is van de laatste updates, ben je de criminelen (meestal) te vlug af.

Activeer zo veel mogelijk het automatisch updaten van van je devices en applicaties.

Gebruik een virusscanner en zorg dat deze up-to-date is

Een virusscanner helpt om besmettingen te beperken als een crimineel toch iets op je systeem wil uitvoeren. Denk aan bijlagen die je via e-mail hebt ontvangen of dat handige programma dat op die onbekende website wordt aangeboden. Daar kan allemaal malware inzitten. Een goede, bijgewerkte virusscanner zorgt ervoor dat de kans dat de malware actief wordt, zeer klein is. Zorg er ook voor dat je virusscanner zichzelf automatisch update.

Het blijkt dat betaalde virusscanners de beste dekking geven tegen incidenten. Voor Windows 10 raden wij Windows Defender aan, de standaard virusscanner van Microsoft. In andere gevallen raden wij het gebruik van één van de volgende virusscanners aan:

Wil je toch liever gebruik maken van een gratis virusscanner, kies dan voor Avast Free Antivirus. 

Versleutel de gegevens op je devices en stel een pincode in

Moderne systemen als Windows 8 en 10, Android en iOS helpen je gegevens te beschermen als je je device verliest.

Op je device kan ongemerkt gevoelige informatie staan. De meeste mailprogramma’s laten de mail op je device staan, nadat je ze hebt opgehaald. In die mailtjes kunnen persoonsgegevens staan, maar ook andere gevoelige informatie van de universiteit of jezelf. Ook browsers slaan soms pagina’s op. Ze houden in ieder geval bij welke pagina’s je hebt bezocht. Je wilt waarschijnlijk niet dat anderen bij die informatie kunnen als je je telefoon of laptop verliest. Een goed wachtwoord helpt soms, maar niet altijd.

Met versleuteling worden je gegevens opgeslagen in een indeling die alleen kan worden gelezen wanneer je device is ontgrendeld. Als je het versleutelde device ontgrendelt, worden je gegevens ontsleuteld. Op deze site vind je meer informatie over versleuteling van je device op de pagina Bescherming van gegevens.

Gebruik een screensaver met wachtwoord

Vergrendel je computer als je wegloopt van je werkplek. Zo voorkom je dat anderen per ongeluk of expres toegang hebben tot je gegevens en je account. Bij Windows computers doe je dat eenvoudig met de Windows toets en L. 

Bij telefoons en tablets kun je instellen dat het scherm vergrendelt wordt als je je device enige tijd niet gebruikt. Nog veiliger is het om de vergrendel-knop te gebruiken als je bijvoorbeeld even wegloopt en het device niet meeneemt. 

Gebruik VPN als je gebruik maakt van een openbaar wifi netwerk

De meeste openbare wifi-netwerken zijn niet versleuteld, een voorbeeld hiervan is het netwerk 'Enschede_stad_van_nu'. Het gevolg is dat anderen eenvoudig je dataverkeer kunnen aftappen en bekijken. Ook als het verkeer zelf wel wordt versleuteld, zoals bijvoorbeeld bij bezoek aan de site van de universiteit, kan een aanvaller zich voordoen als de universiteit. De meeste browsers geven hier een waarschuwing voor, maar veel apps zijn niet ingericht om een dergelijke inbreuk op het verkeer te detecteren. Door gebruik te maken van VPN kun je zelf zorgen voor beveiliging, in de Handleiding vind je hoe je dit kunt doen.

Gebruik een firewall

Een firewall beschermt je computer tegen aanvallers die proberen binnen te komen. Daarnaast kan een firewall voorkomen dat een ongewenst programma informatie naar criminelen stuurt als onverhoopt de virusscanner de malware niet detecteert. Bij gebruik van Windows kun je eenvoudig zelf de Firewall aanzetten. De meeste betaalde virusscanners bieden ook een firewall. Dit geldt in elk geval voor de betaalde virusscanners die we hebben geadviseerd onder stap 3.

Gebruik een webcamcover

Criminelen kunnen je webcam, zonder dat je het merkt, inschakelen. Hierdoor kunnen ze meekijken in de ruimte waar je bent.Niet alleen jij zelf kunt zichtbaar zijn, maar bijvoorbeeld ook het whiteboard achter je met vertrouwelijke informatie. En de meeste devices gebruik je niet alleen op kantoor, maar ook in je woonkamer of misschien je slaapkamer. Een webcamcover voorkomt dat de crimineel iets ziet, terwijl je zelf de cover kunt verwijderen als je de camera wilt gebruiken.

Voorkom dat andere mensen kunnen meelezen op je scherm

Veel informatie wordt gelekt door het zogenaamde schoudersurfen. Hierbij kijken mensen over je schouder of vanaf de treinstoel naast je mee op je scherm. Probeer ervoor te zorgen dat niemand achter je kan staan als je met gevoelige informatie bezig bent. Nog beter is gebruik te maken van een zogenaamde 'privacy screen' voor je laptop. Die zorgt ervoor dat alleen jij de informatie kan zien.

Wees je bewust van wat je deelt op social media en voor wie dit zichtbaar is

Als je te veel persoonlijke informatie op social media deelt, bestaat de kans er misbruik van deze gegevens wordt gemaakt. Let dus op met het delen van persoonlijke gegevens, en beperk de zichtbaarheid hiervan. Op de Social media pagina vind je hierover meer informatie.