BKS actueel

BKS traject

BKS traject 2018/2019
Voorlopige opzet nieuw traject. Informatiebijeenkomst 16-11-2017                                                                                                                    

Een BeroepsKwalificatie Studieloopbaanbegeleiding binnen de UT

In 2013 organiseerde de UT een pilot voor een BKS-traject op de UT.De UT was daarmee de eerste universitaire instelling die een dergelijk traject voor studieadviseurs aanbod. Voor een beschrijving van de oorspronkelijke opzet en de pilot, zie [factsheet].
  
Zes BKS-deelnemers behaalden hun BKS-certificaat in de periode 2013–2015. Op basis van de evaluatie van de pilot en flankerend beleid t.a.v. studieloopbaanbegeleiding op de UT, heeft het CvB 30-11-2015 besloten om het traject Beroepskwalificatie Studieloopbaanbegeleiding (BKS) structureel onderdeel te laten worden van het scholings- en loopbaanbeleid voor studieadviseurs binnen de UT. Voor een BKS-traject op de UT is voor vier jaar en 3 trajecten budget uitgetrokken. De organisatie en uitvoering van het BKS-traject is ondergebracht bij CES/CELT.
Het UT besluit, sluit naadloos aan bij de landelijke ontwikkelingen. Op een in november 2016 door de Landelijke Vereniging van Studieadviseurs (LVSA) georganiseerde bijeenkomst, werd door alle deelnemende universitaire instellingen de gezamenlijke intentie uitgesproken dat voor 2018 geïnstitutionaliseerde professionalisering voor studieadviseurs op alle universiteiten een feit zal zijn.

Het CvB onderstreept met dit besluit het belang van op kwalitatief hoogwaardige wijze vormgeven en op professionele wijze uitgevoerde  studie(loopbaan)begeleiding. Vanuit het uitgangspunt dat dit aanzienlijk zal bijdragen aan de snelle allocatie en goede doorstroming van studenten en er voor zorgt dat studenten ondersteuning wordt geboden om optimale keuzes maken wat betreft het te volgen studieprogramma en de overstap naar een vervolgstudie of de arbeidsmarkt. Met studie-adviseurs die aantoonbaar beschikken over de noodzakelijke competenties en een ‘levenslang leren’ mentaliteit, wordt aan een belangrijke voorwaarde hiervoor voldaan.  
Voor opleidingen geldt niet alleen dat studieadviseurs een belangrijke vangnetfunctie hebben voor studenten met (studie)problemen, maar ook dat zij een duidelijke signalerende rol vervullen door hun directe contacten met de studenten. Studieadviseurs kunnen knelpunten in het onderwijs richting het onderwijsmanagement signaleren en rapporteren en vervullen een belangrijke wakende en adviserende rol binnen de onderwijsorganisatie. In het BKS krijgt dit aspect nadrukkelijk aandacht.

BKS-traject 2016-2017 en het vervolg

Op basis van de evaluaties van de eerste pilot-uitvoering, zijn een aantal grondige herzieningen in de opzet van het traject doorgevoerd. Begin 2016 startte het BKS-traject in een nieuwe opzet met 8 deelnemers. Door werkdruk en het verlaten van de UT, vielen vijf deelnemers al aan het begin van het traject af. De drie deelnemers die het traject vervolgden zijn november 2017 geslaagd.
De opzet voor 2016/2017 zal ook voor het vervolg in 2018/2019 als uitgangspunt worden gehand-haafd. Op basis van de evaluaties die nog gaande zijn (nov. 2017), zullen binnen de ontwerpkaders nog wel enkele verbeterpunten worden doorgevoerd. De 16 nov. 2017 gepresenteerde  opzet en planning zal in grote lijnen gelden, maar is tegelijk nog onder het voorbehoud dat er nog aanpassingen  kunnen plaatsvinden.

Het BKS-traject in een modulaire  opzet, met betrokkenheid leidinggevenden

BKS-traject deelnemers dienen voorafgaande aan de deelname toestemming te hebben verkregen van hun leidinggevende. In de periode voor de start van het traject zal een bespreking worden georganiseerd met iedere potentiële deelnemer, zijn/haar leidinggevende en een van de twee  BKS-coördinatoren. Tijdens deze bespreking zal het traject nader worden toegelicht, worden de planning en benodigde tijd besproken en wordt ingegaan op de rol van de leidinggevende (veelal de opleidingsdirecteur) gedurende de trajectperiode. De bespreking mondt uit in een gezamenlijk getekende overeenkomst.  
Van leidinggevenden wordt verwacht dat zij gedurende het traject de ‘eigen’ studieadviseur actief ondersteunen door o.a. belangstelling te tonen, producten zoals een beleidsplan voor de opleiding met de studieadviseur te bespreken, zo mogelijk deelname aan de afsluitende bijeenkomst en door een rol te vervullen in de beoordelingscommissie. 
 Bij de 2018/2019 opzet (zie schema verderop) wordt uitgegaan van een modulaire opbouw, met expliciet aandacht voor persoonlijke professionalisering en ontwikkeling, zowel aan de hand van de competentiegebieden als aansluitend bij een eigen leervraag of thema.  

  • Module 1: Het voeren van professionele advies- en begeleidingsgesprekken;
  • Module 2: Het positioneren van de begeleiding, kwaliteitszorg en -borging, signaleren van knelpunten en het geven van advies voor onderwijsbeleid en –organisatie;
  • Module 3: Het bieden van (loopbaan)keuzebegeleiding;
  • Keuzedeel. Keuze uit studieloopbaanbegeleidingsthema’s of een persoonlijke leervraag. Het product of resultaat dient voor een bredere groep collega studieadviseurs en belangstellenden beschikbaar te komen en gepresenteerd te worden.

Iedere module kent meerdere contactmomenten in de vorm van een start- en afsluitende bijeenkomst, training, intervisiesessies en schrijfsessies. De trajectperiode is anderhalf jaar.
Inhoudelijke begeleiding wordt geboden door de BKS-coördinatoren. Iedere deelnemer heeft daarnaast recht op in ieder geval 3 uur  persoonlijke coaching door een ervaren coach. Op navolgende pagina’s wordt  een schematisch overzicht gegeven van het traject en worden de competenties beschreven.

 Verdere uitgangspunten voor het traject:

  • De geschatte tijdsbesteding bedraagt 164 uur. Gemiddeld betekent dit voor iedere module en het keuzedeel tussen de 30 en 40 uur. Resterende tijd is voor de coachingsgesprekken en afronding van het portfolio (reflectie). Al aanwezige competenties, aanwezige materialen, motivatie en zelfdiscipline, spelen een rol bij de tijdsbesteding. Vereiste activiteiten in het kader van het portfolio vallen deels samen met activiteiten die t.b.v. de reguliere taken plaatsvinden, zoals bijv. dataverzameling. Niet alle activiteiten zijn te zien als ‘extra’ belasting. 
  • De deelnemers ronden zoveel mogelijk per module het betreffende portfoliodeel af. In de afrondingsbijeenkomst van iedere module presenteren de deelnemers aan elkaar hun leerervaringen en bespreken hun producten. 
  • De trainingen en supervisiebijeenkomsten zijn verplicht, tenzij iemand al aantoonbaar over de aangeboden kennis en vaardigheden beschikt (bijv. doordat een gelijksoortige cursus al eerder of elders is gevolgd). Dit ter beoordeling door de coördinatoren BKS.  Ook op de start- en afrondingsbijeenkomsten wordt in principe iedereen altijd verwacht.
  • De schrijfdagdelen zijn facultatief. Tijdens de schrijfbijeenkomsten is er op gezette tijden ondersteuning aanwezig van de BKS-coördinator. Bij vragen of voor tussentijdse feedback kan iedereen ook tussentijds een beroep doen op de coördinatoren.  
  • Het keuzedeel wordt in overleg met de coördinator, desgewenst de coach, en de leidinggevende vastgesteld.  Het betreft een zelf vorm te geven leertraject. Hierbij kan het gaan om o.a. het (verder) ontwikkelen van bepaalde kennis en vaardigheden, zoals bijvoorbeeld het voeren van slechtnieuwsgesprekken; om kleinschalig onderzoek naar een belangrijk aandachts- of knelpunt van de opleiding m.b.t. studie(loopbaan)begeleiding en het aandragen van oplossingen hiervoor; om het verzamelen van voor de taken van een studieadviseur relevante ideeën en tips uit de literatuur en/of de praktijk enz.  Het keuzedeel leidt tot een presentatie en levert materiaal op dat gedeeld kan worden met studieadviseur-collega’s en andere belangstellenden. Hiervoor wordt een bijeenkomst (symposium) georganiseerd.
  • Per module kan gereflecteerd worden. Ter afronding zal aan het einde van het traject worden gevraagd naar een reflectie op het gehele traject en plannen voor toekomstige professionalisering.       


Organisatie en voor meer informatie

De coördinatie en organisatie is ondergebracht bij CES-CELT. De verantwoordelijke coördinatoren zijn: Marieke Hofman (vanuit TG) en Helma Vlas (CELT). Secretariaat (CELT secretariaat): Manuela Fernandez; m.fernandezfernandez@utwente.nl; 053-489 2056 of 5703. Citadel 4.19.