1998

98-13

WETENSCHAPSAGENDA 98/13 08-10-98

Agenda

Symposia/congressen/seminars/manifestaties

Samenvattingen promoties

Stellingen

Archief

 

Deze wetenschapsagenda is een periodieke uitgave van de Universiteit Twente. Zij verschijnt ± 20 maal per jaar in een oplage van 500 stuks. Bel of mail ons voor nadere informatie of een gratis abonnement.

Dienst Voorlichting en Externe Betrekkingen, Postbus 217, 7500 AE Enschede, telefoon (053) 489 43 85, E-mail: a.m.dijkstra@veb.utwente.nl
Laatste nieuws op Internet: URL: http://www.utwente.nl/nieuws


 

Proefschriften ook on-line beschikbaar
Een groot aantal proefschriften zijn direct opvraagbaar via de website van de Universiteitsbibliotheek. De documenten zijn in het kader van het webdocproject per faculteit /instituut integraal opgeslagen in pdf formaat.

 

Symposia/congressen/seminars/manifestaties

2, 3, en 4 december organiseert Platform ICT
JAVAweek

Op 2, 3 en 4 december 1998 organiseert het Platform ICT van de Universiteit Twente de JAVAWeek. JAVA wordt op dit moment al toegepast door veel bedrijven in producten als computerprogramma’s, maar bijvoorbeeld ook in televisies. De verwachting is dat het aantal bedrijven dat JAVA gaat gebruiken nog flink zal groeien. Tijdens de groots opgezette JAVAWeek kunnen bedrijven en studenten die hun kennis willen vergroten, of nog geen ervaring hebben met JAVA, hun slag slaan. Zij kunnen zich op de hoogte stellen van de (nieuwste) ontwikkelingen op het gebied van JAVA via onder meer lezingen, cursussen, workshops en een demonstratiemarkt.

De toepassing van JAVA is zeer breed en daarom staat elke dag in het teken van een ander thema. Op de eerste dag zal dat het thema Inleiding in JAVA zijn. Vragen als ‘Wat is JAVA?’ en ‘Wat kun je ermee?’ komen aan bod. De tweede dag richt zich vooral op JAVA in de praktijk. Bedrijven doen verslag van de door hen behaalde successen en tegenslagen bij het gebruik van JAVA. Ook is het mogelijk een aantal toepassingen van JAVA te bekijken op de demomarkt.
Op de derde dag staan Techniek en wetenschap centraal. Wetenschappers en technici geven hun visie op JAVA.
Ook komen de nieuwste ontwikkelingen aanbod.

Wilt u meer weten, neem dan contact op met het Platform ICT, EL/TN gebouw kamer 0140, Universiteit Twente, Postbus 217, 7500 AE Enschede. Ook kunt u surfen naar http://www.pict.utwente.nl/JavaWeek/index.htm of mailen met info@pict.utwente.nl


Samenvattingen promoties

Brandstofcel interessanter voor commerciele toepassing
* 9 oktober 1998, 16.45 uur

promotie ir. B. (Baukje) de Boer: ‘SOFC anodes. Waterstof oxidatie aan poreuze nikkel en nikkel/yttria gestabiliseerde zirconia cermet elektroden’

Brandstofcellen worden gezien als een schone en efficiënte manier om elektriciteit op te wekken. Er wordt dan ook overal in de wereld onderzoek verricht naar deze cellen. Het is interessant, omdat elektriciteit opgewekt kan worden door lucht en waterstof elektrochemisch te laten reageren. Het afval bestaat uitsluitend uit water. Er bestaan vele type brandstofcellen met uiteenlopende toepassingsgebieden. De cellen uit dit onderzoek worden geschikt geacht voor decentrale elektriciteitsvoorziening voor bijvoorbeeld een flatgebouw.

Brandstofcellen bestaan uit een elektrolyt met een dikte van iets meer dan ééntiende millimeter. Aan weerszijden zitten de elektroden. Ir. De Boer heeft bij de faculteit Chemische Technologie onderzoek verricht naar de SOFC, een type brandstofcel dat werkt bij hele hoge temperaturen (plm. 1000 °C). Bij deze ‘vaste oxide brandstofcel’ is het elektrolyt gemaakt van yttria-gestabiliseerd zirconia (YSZ); een keramisch materiaal.

De Boer heeft de anodische elektrode reactie onderzocht, waarin de zuurstof-ionen uit het elektrolyt met waterstof reageren tot water. Speciale aandacht is geschonken aan de microstructuur van de anode, een mengsel van nikkel en YSZ (=cermet). Ze heeft daarbij bewezen dat de weerstand afneemt als er meer plaatsen zijn, waar het nikkel samenkomt met het elektrolyt en met de gasfase. Tevens heeft ze door allerlei experimenten aangetoond dat bij cermet elektroden de bulk van de elektrode voor een deel actief is.

Hoe lager de weerstand van de elektrode is, hoe groter de prestatie van de brandstofcel. Het onderzoek van ir. De Boer heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan het afnemen van die weerstand. Ze heeft samengewerkt met ECN in Petten. Daar kan men de microstructuur nu verbeteren en daardoor wordt de brandstofcel interessanter voor commerciële toepassingen. "ECN gebruikte altijd een vrij grove structuur. Ze weten nu dat ze de deeltjes kleiner moeten maken, waardoor de weerstand afneemt," aldus de promovendus.

promotor prof.dr.ir. H. Verwey
co-promotor dr. H.J.M. Bouwmeester
informatie mw. drs. A.M. Dijkstra, telefoon (053) 489 43 85
e-mail
a.m.dijkstra@veb.utwente.nl


Preventief onderhoud van complexe productiesystemen
* 23 oktober 15.00 uur

promotie: ir. G.C. van Dijkhuizen, faculteit Technische Bedrijfskunde: ‘Maintenance meets production: On the ups and downs of a repairable system'

Nog niet zo lang geleden werd het onderhoud van productiemiddelen gezien als een noodzakelijk kwaad. De meeste onderhoudswerkzaamheden waren correctief van aard, wat wil zeggen dat een onderdeel pas werd vervangen op het moment dat het kapot ging. Vandaag de dag hecht men veel meer waarde aan de continuïteit van productieprocessen, en heeft preventief onderhoud aan populariteit gewonnen. Dergelijk onderhoud is er op gericht onderdelen te vervangen voordat ze kapot gaan. Het grootste voordeel is dat dit goed te plannen is. Teveel preventief onderhoud is daarentegen ook weer niet verstandig. In zijn onderzoek heeft Van Dijkhuizen een aantal wiskundige modellen ontwikkeld, die ondersteuning kunnen bieden bij het bepalen van de juiste verhouding tussen preventief en correctief onderhoud. Al deze modellen zijn met enige aanpassingen vrijwel direct toepasbaar in bestaande software voor onderhoudsmanagement. Het gebruik ervan kan in de praktijk leiden tot omvangrijke kostenreducties en/of prestatieverbeteringen.

Volgens Van Dijkhuizen kan een gedegen onderhoudsconcept om verschillende redenen van groot belang zijn voor het productieproces. Naast de kosten die met het verrichten van onderhoud gepaard gaan, kunnen ook de beschikbaarheid, betrouwbaarheid en/of beheersbaarheid van de productiemiddelen hierin een doorslaggevende rol spelen. Aan de hand van enkele wiskundige modellen, gaat Van Dijkhuizen dieper in op een aantal van deze raakvlakken tussen onderhoud en productie. Uit het onderzoek blijkt onder meer dat de behoefte aan preventief onderhoud aanzienlijk toeneemt als de gegarandeerde productiecapaciteit op korte termijn als maatstaf wordt verkozen boven de gemiddelde productiecapaciteit op lange termijn. Verder blijkt uit het onderzoek dat er aanzienlijke besparingen te realiseren zijn als het tijdstip waarop de onderhoudswerkzaamheden zijn gepland in beperkte mate mag varieren.

promotor prof. dr. A. van Harten
informatie drs. B. Meijering, telefoon (053) 489 42 44
e-mail b.meijering@veb.utwente.nl


Wiskunde woekert met weinig meetpunten
* 9 oktober 1998 15.00 uur

promotie Ir. F. (Frans) Kuijt, Toegepaste Wiskunde: 'Convexity preserving interpolation'

XIn de praktijk is het niet altijd haalbaar of betaalbaar om voldoende meet- of datapunten te genereren. Dit probleem speelt onder meer bij het ontwerp- en engineeringproces in de automobielindustrie en bij de modellering van TV-schermen waar de maskers in de kathodebuis de juiste vorm moeten hebben.

Door slim gebruik te maken van de speciale eigenschappen van de data is het vaak mogelijk om met de beperkte gegevens te rekenen en deze te analyseren. Twee methoden komen hiervoor in aanmerking: het toepassen van 'splines', die bestaan uit een aaneenschakeling van polynomen en de techniek van 'subdivisie' waarbij tussen bekende punten nieuw berekende waarden worden toegevoegd.

Bij de eerste techniek wordt de vereiste vorm van het oppervlak berekend door het opleggen van voorwaarden op de coëfficiënten van de splines. Met subdivisie kunnen steeds meer berekende waarden worden toegevoegd door het rekenproces te blijven herhalen. De zo ontstane oppervlakken kunnen één of zelfs meerdere keren continu differentieerbaar zijn. In de praktijk is een beperkt aantal punten vaak al toereikend voor voldoende nauwkeurige resultaten.

Een voorwaarde op het gewenste oppervlak die in de praktijk veel voorkomt is de convexe, ofwel bolronde, vorm waaraan bijvoorbeeld carrosserieën van auto's doorgaans moeten voldoen.

Het onderzoek werd mede gefinancierd door de technologiestichting STW.

promotor prof. dr. C.R. Traas
co-promotor dr. R.M.J. van Damme
informatie mw. drs. A.M. Dijkstra, telefoon (053) 489 43 85
e-mail
a.m.dijkstra@veb.utwente.nl



Stellingen

Annemiek Nelis, Wijsbegeerte en Maatschappijwetenschappen, Universiteit Twente:
De emancipatie van homosexuelen is meer gebaat bij een juridische gelijkstelling tussen gehuwden en ongehuwd samenwonenden dan de openstelling van het burgerlijk huwelijk voor homosexuelen.

Dat de slogan ‘denk vrij, leef vrij’ dient om een levensverzekering aan te prijzen kan enkel in de risico-maatschappij serieus worden genomen.

De vraag of reizen in de tijd mogelijk is wordt in de praktijk beantwoord door het moderne Engeland te bezoeken.

Waar een wil is was vaak al een weg.

Jan Gordijn, Informatica, Universiteit Twente:
Neuropathische pijnen zijn mensontwaardig.

"Sein und Zeit" van Martin Heidegger is niet af, maar daarom niet mislukt (Harry Bergs, emeritus hoogleraar Universiteit Antwerpen. Trouw, 8 augustus 1998).

De sterke toename van het aantal biologisch telende landbouwersn wordt veroorzaakt door de steeds kritischer wordende consument, de marktwerking van de economie en de automatisering in de biologische landbouw (met dank aan dagblad Trouw).

Naarmate de landen van de Europese Unie meer autonomie inleveren zal het afscheid van Sinterklaas dichterbij komen.

Gerhard van Dijkhuizen, Technologie & Management, Universiteit Twente:
Het streven naar geluidsarme vliegtuigen is onder de huidige wetgeving nauwelijks milieuvriendelijk te noemen: bij een verminderde uitstoot van slechts 1 dB per vliegtuig, mag het aantal vluchten al met 17% toenemen.

Culturele integratie moet van twee kanten komen: zolang de waard zijn gasten vertrouwt zoals hij is, vertrouwt de gast zijn waarden zoals ze zijn.

Wie structureel de spot drijft met controversiële wetenschappers, realiseert zich vaak onvoldoende dat een groot aantal gevestigde wetenschappers ooit als controversieel te boek heeft gestaan.

Internet-verslaafden hebben een surfplank voor hun kop.