Prestigieuze ERC Advanced Grant voor Leijten en Van der Meer

dinsdag 23 juni 2026

De European Research Council heeft vandaag de winnaars van de nieuwste ronde van de Advanced Grants bekendgemaakt. Voor de UT betekent dit twee toekenningen. Het gaat om professor Leijten en professor van der Meer van de Faculteit TNW. In totaal wordt € 838 miljoen aan financiering toegekend aan 319 toonaangevende onderzoekers verspreid over Europa. Met deze Advanced Grants krijgen ervaren onderzoekers de kans om ambitieuze, nieuwsgierigheidsgedreven onderzoeksprojecten uit te voeren die kunnen leiden tot grote wetenschappelijke doorbraken. De subsidies maken deel uit van het Europese programma Horizon Europe.

Jeroen Leijten

Toekenning: € 2,5 miljoen
Wetenschappers willen groot levend weefsel maken dat beschadigde organen kan vervangen of herstellen. Alleen is er een probleem: bij het maken van grote stukken weefsel krijgen cellen in het midden te weinig voeding en gaan ze dood voordat er nieuwe bloedvaatjes zijn ingegroeid. Jeroen Leijten wil dit oplossen door ‘zelfvoedende’ materialen te ontwikkelen om daarmee levend weefsel te maken. In deze weefsels zitten dan piepkleine slimme deeltjes die tijdelijk gecontroleerde lokale voeding afgeven, waardoor de gemaakte weefsels voor lange tijd zelfstandig in leven kunnen blijven. Daarnaast worden er ook alvast vele kleine bloedvaatjes in de weefsels geprint, waardoor levende implantaten sneller en beter kunnen aansluiten op de bloedvaten van de patiënt.

Deze nieuwe materialen zullen worden ingezet om grote botbeschadigingen te genezen die momenteel slecht behandelbaar zijn en zodoende amputatie te voorkomen. Succesvolle ontwikkeling van deze behandeltechniek kan in de toekomst ook een grote rol gaan spelen bij snellere en betere genezing van vele andere organen en ziekten.

Devaraj van der Meer

Toekenning: € 2,5 miljoen
Bij het ontwerp van schepen voor het vervoer van cryogene brandstoffen, zoals vloeibaar aardgas (LNG) of vloeibare waterstof (LH₂), krijgen ingenieurs te maken met de heftige bewegingen van de brandstof in de tank op ruwe zee, die een onophoudelijke reeks golfinslagen op de tankwanden veroorzaken. Zij kunnen hierbij terugvallen op de al bestaande uitgebreide literatuur over de inslag van watergolven in de lucht.

Er bestaat hierbij echter één grote uitdaging: tijdens transport bevinden cryogene brandstoffen zich in thermisch evenwicht met hun eigen damp, een situatie die fundamenteel verschilt van die van water en lucht. In tegenstelling tot een inert gas (zoals lucht) kan de damp tijdens een botsing condenseren. De vraag is of, en zo ja hoe, dit invloed heeft op de druk en krachten die tijdens de inslag op de wand worden uitgeoefend.

"Dit is precies het onderwerp van mijn ERC AdG-project ImPhaC. Hierin zullen we de invloed van faseverandering (condensatie) tijdens de botsing tussen vloeistof en vaste stof bestuderen aan de hand van zorgvuldig gecontroleerde experimenten op kleine en middelgrote schaal. Uit de eerste resultaten blijkt dat de druk soms wel tien keer zo groot kan zijn. In ImPhaC zullen we de fysische mechanismen achter deze toename in kaart brengen en aantonen hoe de daaruit voortvloeiende inzichten kunnen worden toegepast op cryogene brandstoffen zoals LNG en LH₂, die beide van cruciaal belang zijn voor de energietransitie."

Four snapshots from a wave impacting a wall (Rodrigo Ezeta, MARIN, Devaraj van der Meer, UT)

Projecten geselecteerd voor financiering

Het werk van de andere subsidieontvangers beslaat een breed scala aan onderwerpen, zoals het onderzoeken van waarom mensen in verschillende mate gevoelig zijn voor drugsverslaving, het verlengen van de vruchtbaarheid en gezondheid van vrouwen en het bestuderen van de hersenmechanismen achter stotteren.

Een andere onderzoeker wil nieuwe wiskundige en algoritmische hulpmiddelen ontwikkelen om de toenemende complexiteit van grootschalige netwerken aan te pakken, variërend van transportsystemen tot het internet. Weer een andere wetenschapper wil complexe systemen binnen de wiskunde en natuurkunde beter begrijpen, van magneten tot kwantummaterialen.