Arbo-wetgeving

Sinds in 1994 de vernieuwde Arbowet van kracht werd, staan veiligheid, gezondheid en welzijn tijdens het werk sterk in de belangstelling. Hierdoor zijn alle werkgevers, en dus ook de Universiteit Twente, verplicht de risico’s op het gebied van arbeidsomstandigheden in kaart te brengen en te beoordelen. Op basis van deze inventarisatie moeten vervolgens plannen worden ontwikkeld om de geconstateerde risico’s aan te pakken.

De wetgeving met betrekking tot arbeidsomstandigheden is voornamelijk in één wet (Arbowet), één besluit (Arbobesluit) en één zogenaamde ministeriële regeling (Arbeidsomstandighedenregeling) terug te vinden. Allereerst de Arbowet, welke als het ware de kapstok vormt waaraan de overige regelgeving is opgehangen (raamwet). In de Arbowet zijn onder andere bepalingen te vinden betreffende:

·

algemene verplichtingen van de werkgever;

·

algemene verplichtingen van de medewerker;

·

overlegverplichtingen (o.a. met de Medewerkersvertegenwoordiging);

·

verplichtingen m.b.t. deskundigen (bijv. relatie met een Arbodienst);

·

wettelijke mogelijkheden van de Arbeidsinspectie.

Concretere voorschriften zijn opgenomen in het Arbobesluit, een zogenaamd uitvoeringsbesluit. Dit Arbobesluit heeft de status van een Algemene Maatregel van Bestuur. De voormalige ministeriële regelingen zijn samengevoegd tot de Arbeidsomstandighedenregeling.

Naast de bepalingen van de Arbowet, het Arbobesluit en de Arbeidsomstandighedenregeling zijn er beleidsregels ontwikkeld. Deze beleidsregels zijn richtinggevend en geven aan op welke wijze de wettelijke voorschriften kunnen worden geïnterpreteerd.

De arbowetgeving heeft gevolgen voor de Universiteit Twente als werkgever, maar ook voor jou als medewerker.


Arbowet en werkgever

De Arbowet verplicht werkgevers een arbeidsomstandighedenbeleid te voeren. Daarbij gelden de volgende uitgangspunten:

·

Zorg op maat: maatregelen moeten zijn afgestemd op de aanwezige risico’s voor de veiligheid, de gezondheid en het welzijn van de medewerkers;

·

Samenwerking: werkgever en medewerkers moeten samen werken aan het verbeteren van arbeidsomstandigheden;

·

Systematische aanpak: er dient sprake te zijn van een gestructureerde aanpak waarin het voorkómen van problemen een belangrijke plaats krijgt.

Binnen de Universiteit Twente is, onder aansturing van de dienst HR een systematische aanpak ontwikkeld in het kader van de arbozorg.

De risico’s voor veiligheid, gezondheid en welzijn verschillen per onderdeel van de Universiteit Twente. Daarom krijgt een belangrijk deel van de arbozorg bij de universiteit vorm binnen de afzonderlijke eenheden. Hiertoe is de verantwoordelijkheid met betrekking tot arbo- en milieuzorg gemandateerd aan de decanen van de faculteiten en directeuren van diensten. Binnen iedere faculteit of dienst is in dit kader tevens een decentrale arbo- en milieucoördinator aangesteld. Het College van Bestuur is uiteindelijk eindverantwoordelijke voor arbo en milieu.

De basis voor de systematische aanpak (arbozorgsysteem) is het in kaart brengen van de belangrijkste risico’s. Hiertoe is bij alle eenheden een zogenaamde Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E) uitgevoerd. Naar aanleiding van deze RI&E worden de noodzakelijke maatregelen op eenheids- en universitair niveau op korte dan wel langere termijn gepland en uitgevoerd.

Arbowet en medewerker

Bij het scheppen van optimale arbeidsomstandigheden is de betrokkenheid van de medewerkers uiteraard van groot belang. Overleg tussen werkgever en de medewerkers is hierbij dan ook essentieel. Ook hebben medewerkers hun eigen verantwoordelijkheid voor de arbeidsomstandigheden en kunnen zij wettelijk op nalatigheid worden aangesproken.

Op hoofdlijnen kunnen de verantwoordelijkheden van de medewerker als volgt geformuleerd worden:

·

de plicht machines, gevaarlijke stoffen, hulpmiddelen etc. op een juiste en dus veilige wijze te gebruiken;

·

de plicht mee te werken aan voorlichting of onderricht;

·

de plicht aangebrachte veiligheidsvoorzieningen op de juiste wijze te gebruiken;

·

de plicht noodzakelijke en ter beschikking gestelde (persoonlijke) beschermingsmiddelen op een juiste wijze te gebruiken;

·

de plicht onveilige en ongezonde werksituaties onmiddellijk te melden aan de direct leidinggevende.

Daarbij heb jij als medewerker uiteraard recht op een zo veilig en gezond mogelijke arbeidsomstandigheden, recht op de noodzakelijk voorlichting en informatie, recht op de noodzakelijke veiligheidsvoorzieningen en recht op overleg over veiligheids- en gezondheidszaken.