Pilotproject ‘leren leren’ - studie-vaardigheden voor eerstejaars

Marije Hahnen (S&O-OD)




“Het sterke punt van ‘leren leren’ was dat de eerstejaars studenten nu werkelijk een aanspreekpunt hadden aan wie ze alles konden vragen” [gezel]



Het project ‘Leren leren’


In het project ‘leren leren’ draait het om studievaardigheden voor eerstejaars-studenten.

Het programma heeft het afgelopen studiejaar (2008-2009) als pilot gedraaid binnen de opleiding Technische Bedrijfskunde van de Universiteit Twente.



Groep gezellen en projectcoördinatoren 2007-2008


Het project is gebaseerd op het principe van leerling – gezel – meester. Er worden groepjes van studenten (leerlingen) en een ouderejaarsstudent (gezel) samengesteld. In deze groepen komen de diverse aspecten van studeren aan bod, zoals: studietechnieken, reflectie, studiegedrag, planning e.d. Een inhoudsdeskundige (meester) verzorgt de inleiding op het thema. Het ‘meester, gezel, leerling principe’, is primair bedoeld om studenten te ‘leren leren’, door te leren van en met elkaar in een ‘learning community’.


Onder begeleiding van de gezellen ontwikkelen de eerstejaars ‘leren leren’ competenties gericht op:

§kennen: eerstejaars zijn zich ervan bewust dat zij grotendeels zelf verantwoordelijk zijn voor hun studiegedrag en -prestaties op de universiteit. Voorbeeld: als je niet voldoende tijd in de voorbereidingen voor een tentamen steekt, dan kun je jezelf alleen verwijten dat je een onvoldoende voor een toets haalt.

§kunnen: eerstejaars kunnen verschillende instrumenten hanteren die hen in staat stelt om hun studiegedrag en -prestaties te optimaliseren; voorbeelden hiervan zijn het kunnen plannen van de studie, tentamenvoorbereiding, bibliotheekgebruik etc.

§kiezen: eerstejaars zijn in staat om bewuster keuzes in hun studie te maken en aanvaarden de consequenties van deze keuzes. Voorbeelden hiervan zijn: wanneer je een college laat schieten, dan weet je dat zelfstudie lastiger wordt.


Bijeenkomsten en workshops

Er zijn in totaal 15 bijeenkomsten georganiseerd en 2 workshops. De bijeenkomsten hadden allemaal dezelfde opbouw. Er werd een inleiding op het thema gegeven door de meester. Meestal duurde de inleiding niet langer dan 15 minuten. Na de theorie gingen de groepjes met een korte opdracht uiteen om dit onderwerp verder uit te werken en om daarna hun gezamenlijk resultaat plenair te presenteren aan de andere groepjes. De meester gaf meteen feedback op de uitwerking. Dit bleek een goed functionerende werkvorm.

In de workshops werd op uitgebreider op een bepaald thema ingegaan.
Voor de gezellen zijn 3 trainings- momenten georganiseerd en een

Uitwerking van een groepsopdracht.

wekelijkse intervisie bijeenkomst.

Het project heeft een extra-curriculair karakter; studenten zijn dus niet verplicht om deel te nemen. In de pilot werd het project aan studenten gepresenteerd als een soort service waarmee je je voordeel kunt doen. Het project is echter wel zo geïntroduceerd dat het bewust niet deelnemen aan ‘leren leren’ als consequentie heeft dat bij eventuele optredende studieproblemen er géén prioriteit naar de student uitgaat. Het project doet dus een beroep op de eigen verantwoordelijkheid van de student.


“Wat mij het meest is bijgebleven zijn de sessies in de projectruimtes en de flip-overs. Ik heb best veel plezier gehad terwijl wij toch wel serieuze dingen bespraken. Er is op een ontspannen manier kennisgemaakt met studieonderwerpen” [gezel]

Vervolg en verspreiding

Hoewel er middels de evaluatie een aantal verbeterpunten zijn geconstateerd, is het project bovenal succesvol bevonden en zal ‘Leren leren’ komend studiejaar bij de opleiding TBK worden voortgezet en worden uitgebreid naar de opleidingen Gezondheidswetenschappen en Bestuurskunde. Bij andere opleidingen zijn delen van ‘Leren leren’ overgenomen


“Ik heb mijn rol als gezel erg positief ervaren. Behalve dat ik er zelf veel van geleerd heb, denk ik dat ik de studenten die ik moest begeleiden ook veel heb kunnen leren, bijbrengen en helpen” [gezel]


Nieuwsgierig geworden naar hoe jouw opleiding kan profiteren van de ervaringen van het project ‘leren leren’ of wil je meer weten? Neem contact op met onderstaand contactpersoon.


Contactpersoon:

Susanne Ootes

S&O - Onderwijskundige Dienst

Telnr.: 4133

E-mail: s.a.w.ootes@utwente.nl