Onderwijs kiezen en plannen met de Digitale Onderwijs Planner




Om studenten zicht te geven op het onderwijsaanbod en ondersteuning te bieden bij de studieplanning, heeft de Hanzehogeschool Groningen de Digitale Onderwijs Planner (DOP) laten ontwikkelen. De DOP blijkt een zeer succesvol instrument te zijn in een vraaggericht onderwijsmodel waarbij de student zelf de regie heeft op de individuele leerroute, gebaseerd op het aanbod van de eigen opleiding en de rest van de instelling.

Het instrument biedt daarnaast niet alleen voor de studenten, maar ook voor studentbegeleiders en het opleidingsmanagement diverse handige functies.


Functies van de DOP

De Digitale Onderwijs Planner heeft verschillende functies. Voor de studenten is het een onderwijscatalogus en planningsinstrument voor de studieroute. Voor de studieloopbaanbegeleider is het een instrument voor inzage in en beoordeling van het studieplan. Voor de opleiding is het een plannings-en sturingsinstrument op het onderwijs.

Onderwijscatalogus: De student kan zoeken in het onderwijsaanbod via trefwoorden, competenties, studielast, niveau, onderwijsvorm etc., al dan niet gerelateerd aan de opleiding. De onderwijseenheid is de kleinste bouwsteen. Vanuit de onderwijseenheden zijn per opleiding blokken, onderwijsprogramma’s, specialisaties en minors samengesteld. Er is een onderverdeling naar studiejaren en per studiejaar naar verplichte en keuzeonderdelen binnen de opleiding.
Ook externen kunnen het onderwijsaanbod bekijken door als ‘gast’ in te loggen in de DOP.



Planningsinstrument voor studenten: een student stelt een studieplan op voor een cursusjaar waarbij hij rekening houdt met een eventuele achterstand uit eerdere cursusjaren. Deze achterstand komt in de DOP automatisch in beeld. De student krijgt een signaal indien er voor een opleiding een instapvoorwaarde geldt. Naast onderwijs binnen de opleiding, kan een student keuzeonderwijs selecteren buiten de opleiding, passend bij zijn opleidingsprofiel (aanbevolen keuzeonderwijs) of bij zijn persoonlijke competentieontwikkeling. Uiteindelijk biedt de student zijn studieplan aan zijn studieloopbaanbegeleider aan.


Instrument voor beoordeling studieplan:
de studieloopbaanbegeleider beoordeelt het studieplan van de student in het licht van het door de student opgestelde Persoonlijke Ontwikkelings Plan. Dit traject leidt tot een studieovereenkomst tussen student en opleiding (SOK).


Instrument voor intekenen op tentamens: inschrijvingen in de DOP leiden tot automatische intekening op tentamens inclusief herkansingen. Hierbij wordt rekening gehouden met in de onderwijsregeling vastgelegde beperkingen. Studenten kunnen zich afmelden voor tentamens. Deze gegevens vormen de input voor de planning van tentamens.


Instrument voor inzage studievoorgang: op de studieovereenkomst verschijnen de resultaten die de student gedurende het lopende cursusjaar heeft behaald.


Plannings- en sturingsinstrument voor de opleiding: de opleiding legt voor zowel het verplichte onderwijsprogramma als voor het keuzeonderwijs het aantal beschikbare plaatsen per periode vast. Het keuzeonderwijs komt voor de student als ‘al dan niet aanbevolen’ in beeld. Uiteindelijk levert de DOP inschrijvingslijsten per onderwijseenheid op. Op basis hiervan vindt een onderlinge verrekening voor keuzeonderwijs plaats.


Begeleiding bij keuzes


De student ontvangt gedurende de studie begeleiding bij het kiezen en plannen van het onderwijs. De studieloopbaanbegeleider speelt een centrale rol bij het leren reflecteren op de competentieontwikkeling en bij het maken van individuele keuzes. De begeleiders bespreken de voortgang en competentieontwikkeling, geven informatie over de keuzemogelijkheden en sluiten een studie-overeenkomst af met de student. De keuzes die de student maakt, zijn gebaseerd op het Persoonlijk Ontwikkelings Plan (POP) waarin hij reflecteert op zijn competentieontwikkeling.



Instellingsbrede implementatie

Na twee pilotjaren heeft het management van de Hanzehogeschool Groningen besloten de DOP hogeschoolbreed te implementeren. Uit de pilots bleek dat het van belang is de studieovereenkomst verplicht te stellen om zo vrijblijvendheid te voorkomen. Het studentenstatuut is aangepast om de studieovereenkomst juridisch status te geven: alleen studenten met een goedgekeurde studieovereenkomst hebben recht op het volgen van onderwijs en tentamens.
Na de eerste hogeschoolbrede intekenronde hebben ongeveer 14.000 studenten een studieovereenkomst.


Toekomst

De DOP blijkt een succesvol instrument te zijn in een vraaggericht onderwijsmodel waarbij de student zelf de regie heeft op de individuele leerroute, gebaseerd op het aanbod van de eigen opleiding en de rest van de instelling. De hogeschool heeft een vervolgproject gestart om de verdere uitrol van de DOP (naar alle studiejaren) te begeleiden en het beheer ervan over te dragen van de projectorganisatie naar de staande organisatie. Daarnaast wordt DOP verbeterd op basis van de evaluatiegegevens en ervaringen. Ook wordt er gewerkt aan koppelingen met andere (administratieve) systemen die gebruikt worden in het kader van studieloopbaanbegeleiding. Ten slotte wordt er onderzoek gedaan naar de mogelijkheden van individueel roosteren, omdat het groepsroosteren steeds moeilijker vol te houden is bij toenemende flexibiliteit en keuzeruimte van studenten.


Meer weten?

Inloggen in de DOP kan via www.helo.hanze.nl/



Ingelogd als ‘gast’ kan het onderwijsaanbod van de Hanzehogeschool worden bekeken. Het samenstellen van een SOK is alleen als HG-student mogelijk.
Voor een uitgebreidere beschrijving van het systeem verwijzen we naar de good practices rapportage (i) van het ‘Follow Me’-project. In deze rapportage wordt een aantal bestaande studentinformatiesystemen (waaronder de DOP) beschreven die in alle gevallen (ten dele) tegemoet komen aan de wensen en behoeften van studentbegeleiders en studenten onderzocht in het ‘Follow Me’-project.


i. Peters, E.M.A. Good practices van informatiesystemenpakketten voor studenten en loopbaanbegeleiders. Digitale Universiteit, 2006. Te vinden via: http://www.du.nl/followme




Info Auteurs:

Annemieke ter Borg, projectleider DOP, Hanzehogeschool, w.e.ter.borg-spitholt@pl.hanze.nl

Frits Salomons, functioneel beheer DOP, Hanzehogeschool, f.w.salomons@pl.hanze.nl