Nieuws van de SURF en de Digitale Universiteit

Nieuws van SURF


E-learning research: Docentenprofessionalisering en blended learning
Binnen de e-Learning Research Reeks van SURF zijn twee rapporten verschenen over de onderwerpen docentenprofessionalisering en blended learning. In rapport 3 ‘Een denkkader voor professionaliseringsinterventies in het kader van ICT in het onderwijs’ luidt de belangrijkste conclusie dat het beeld dat docenten hebben van het nut en gemak van ICT bepalend is voor de onderwijsinnovatie. In het rapport ‘Blended beleid voor blended learning’, nummer vier uit de serie, leest u meer over de uitkomsten van een inventariserend onderzoek naar de optimale mix van blended learning in het beleid van Nederlandse hoger onderwijsinstellingen. Ook wordt in het rapport een denkkader beschreven dat in kaart brengt welke overwegingen een rol spelen bij de totstandkoming van beleid rond blended learning.
U kunt de rapporten bestellen of downloaden via: www.surf.nl/publicaties.


Good practices via SURF


PreScriptum - On-line cursus over probleemstelling van onderzoeksopzet

PreScriptum is een leeromgeving waarin afstudeerders en promovendi online kunnen werken aan de opzet van hun onderzoek. De cursus is ook handig voor afstudeerbegeleiders of begeleiders van promovendi. Als cursist kun je individueel, in een zelf te kiezen volgorde en op zelf te kiezen momenten werken. Sinds 2001 is er ook een Engelstalige versie van de leeromgeving beschikbaar. De cursus is in het voorjaar van 2001 uitgebreid geëvalueerd: studenten en promovendi oordelen zeer positief over de cursusinhoud, de werkwijze, de opdrachten en de feedback van de docent daarop.

Via de website http://goodpractices.surf.nl/gp/goodpractices/28 is wat algemene informatie te vinden. Op de PS-website wordt uitgelegd en gedemonstreeds hoe in PreScriptum gewerkt wordt aan de probleemstelling van een onderzoek: http://www2.ivlos.uu.nl/ps/


Computer ondersteund onderwijs via Internet

Als je lesprogramma’s wilt aanbieden via de computer en op ieder moment voor de stduent beschikbaar wilt hebben, is Internet een handig medium.

Via het Internet en via het Les Registratie Systeem.Net (LRS.NET), is nu al het Computer Ondersteund Onderwijs (COO) van Leids Universitair Medisch Centrum beschikbaar.

Eigen studenten en docenten kunnen het LRS.Net rechtstreeks benaderen, of met een hyperlink en single-login vanuit Blackboard. Overige Internetgebruikers kunnen via de browser gratis toegang krijgen tot een grote hoeveelheid COO-programma's. Voor meer informatie, zie:

http://goodpractices.surf.nl/gp/goodpractices/229 Om een aantal coo-programma’s te bekijken (op medisch gebied), zie: http://coo.lumc.nl


Oefening in bedrijfsanalyse

Studenten leren door te doen en door intensief met bronnen (Blackboardomgeving, boek, url's, etc.) te werken een bedrijfsanalyse van een bestaande onderneming samen te stellen. Studenten beschikken daarvoor over een uitgebreide database met alle verzamelde bedrijfsinformatie van een groot aantal bedrijven over de laatste 10 jaar, waardoor de analyses ook in een historisch perspectief geplaatst worden.

Met minder contacturen van docenten is een kwalitatief goede onderwijsmodule in te zetten. Zie voor een recensie van Jan van der Veen, Universiteit Twente: http://goodpractices.surf.nl/gp/goodpractices/225



Virtuele Projectruimten in Outlook (VPRO)

Virtuele Projectruimten (VPR) om het projectmatig werk van studenten te ondersteunen en te structureren, gebouwd in Outlook/Exchange. De VPR's zijn in Eindhoven inmiddels een vast onderdeel van het StudyWeb voor studenten. Door gebruik te maken van standaard beschikbare software blijken er weinig technische en distributieproblemen te zijn en blijven de extra kosten relatief gering in vergelijking met specifiek voor de onderwijsmarkt ontwikkelde digitale leeromgevingen. Een ander voordeel is dat Outlook/Exchange door studenten en docenten ook voor allerlei andere groepsactiviteiten gebruikt kan worden en in het bedrijfsleven een algemeen gangbaar hulpmiddel is. Voor meer informatie: http://goodpractices.surf.nl/gp/goodpractices/228


Een virtueel ingenieursbureau voor CT-studenten
Bij de opleiding Chemische Technologie van Saxion Hogescholen te Enschede werken studenten uit het eerste tot en met het derde studiejaar in teams van 11 leden aan projecten van enkele maanden. De 3de jaars studenten zijn de projectleiders, de 2de jaars voeren experimenten uit over een halfjaarlijks thema en de 1ste jaars zijn de 'stagiaires'. Na een half jaar volgt een overdrachtsronde met tussenverslagen en presentaties. De projectleiders voeren ook functioneringsgesprekken met de teamleden en wonen het teamleidersoverleg met de docenten bij. De teamleden solliciteren vooraf.

Er wordt in de projecten gebruik gemaakt van een met QuickPlace opgezette 'Werkplaats Chemische Technologie'. Dit is uitgegroeid tot een actief virtueel ingenieursbureau. Elke team heeft binnen de werkplaats een eigen 'room' (te vergelijken met een website) om notulen, agenda's, conceptverslagen te plaatsen. Deze 'room' is alleen toegankelijk voor de teamleden en docenten. De Teamrooms kunnen naar eigen inzicht worden vormgegeven.

Voor meer informatie: http://goodpractices.surf.nl/gp/goodpractices/208



Nieuws van de Digitale Universiteit


Online voorlichting voor doorstroom naar master

Deze week wordt een nieuwe voorlichtingssite met informatie over de aansluiting tussen verschillende bacheloropleidingen en masteropleidingen gelanceerd. Op de Bachelor Master Schakelsite (BaMaS) wordt speciaal aandacht besteed aan schakelprogramma's voor hbo-studenten.
Tot op heden beperkt de site zich tot informaticaopleidingen (152 van de 237 informaticaopleidingen in Nederland) maar de bedoeling is dat op termijn informatie over alle mogelijke Nederlandse opleidingen beschikbaar komt. De website is een initiatief van de Digitale Universiteit (DU) en wordt beheerd door de Open Universiteit.
De site leidt elke ingevoerde opleiding kort in en geeft adressen van contactpersonen bij de opleiding weer. Ook biedt de site de lezer een verzameling links naar meer informatie, meestal te vinden op de website van de instelling zelf.
Nadat een bacheloropleiding geselecteerd is, ziet de gebruiker meteen tot welke master de opleiding toegang biedt en welke schakelprogramma's eventueel gevolgd moeten worden. Ook vertelt de site op welke manier men toegelaten kan worden tot het betreffende schakelprogramma.

Opleidings- en aansluitingsinformatie wordt door de instellingen die deelnemen in BaMaS zelf ingevoerd.


DU Expertisebank

De expertisebank is een mechanisme voor kennisuitwisseling waarmee medewerkers van de diverse onderwijsexpertisecentra op ad hoc basis beschikbaar kunnen komen voor werkzaamheden die te maken hebben met vernieuwing van het onderwijs. Het gaat hierbij vooral om kennis en ervaring die opgedaan is in de onderwijspraktijk in te zetten bij het faciliteren van onderwijsinnovatie. schermafbeelding expertise bank

In het eerste proefjaar heeft de UT voor 10.000 euro vouchers om specialisten voor advies naar ons toe te halen.
Kijk op http://www.evc.nl/expertisebank/ voor voorbeelden. Voor nadere vragen en opdrachten, mail Jan van der Veen (j.t.vanderveen@itbe.utwente.nl)





Toepassingen van computerondersteund concept mapping in het onderwijs
Concept mapping gebruik je om visueel kennis in de vorm van begrippen en relaties daartussen weer te geven. Het helpt studenten bij het verwerken en onthouden van kennis. Het project "C-maps" is in 2004 en 2005 is uitgevoerd binnen het kader van de Digitale Universiteit. Voor het maken van de concept-maps wordt gebruik gemaakt van het (via SURF aan te schaffen) het programma Inspiration. De toepassing van deze werkwijze en van het gebruik van het programma is uitgetest. Vijf beschrijvingen van praktijkvoorbeelden zijn op de DU-website van het project voorhanden: een voorbeeld concept-map

Øconcept mapping bij het bestuderen van een handboek Geschiedenis. De studenten maken als huiswerk een schema van een lastige paragraaf en presenteren tijdens het college aan de medestduenten.

Øconcept mapping in de cursus Academisch Schrijven.  De kennis van een onderzoeksonderwerp wordt door iedere student individueel in kaart gebracht via een concept map.

Øconcept mapping bij het analyseren en opzetten van een website. Een website wordt in de vorm van een concept map geanalyseerd. Tijdens een computerpracticum worden van vier of vijf concept maps door een groep studenten een gezamenlijke concept map gemaakt.

Øconcept mapping in een werkgroep Bestuurskunde. Studenten maken als huiswerk allemaal een samenvatting van hetzelfde artikel in een concept map. Tijdens het college wordt in viertallen m.b.v. het computerprogramma een gemeenschappelijke concept map gemaakt.

Øconcept mapping bij Integrale Bedrijfsanalyse. In deze cursus wordt concept mapping gebruikt als instrument bij de reflectie door de student. Vooraf worden hiermee verwachtingen over de cursus en de vragen bij de betrokken disciplines weergegeven en achteraf wordt met behulp van concpet maps het reflectieverslag geproduceerd.

Voor meer informatie, zie DU: C-maps homepage.

Interactieve werkvormen voor draadloze leeromgevingen
In het DU-project 'Interactieve Werkvormen voor Draadloze Leeromgevingen' is onderzocht in hoeverre de inzet van draadloze instrumenten, zoals Personal Digital Assistants (PDA’s) en laptops, in het onderwijs de interactie tussen studenten en docenten kan bevorderen. De resultaten van het onderzoek zijn vastgelegd in een rapport dat gratis beschikbaar is via de DU website of rechtstreeks vanaf hier te downloaden: rapport 'Interactieve Werkvormen voor Draadloze Leeromgevingen'