[3 feb] Resultaten van de enquête over hulp van de auto

Nieuwe systemen in de auto: lust of last?

Inleiding

Overheid en auto-industrie denken volop na over systemen die de bestuurder kunnen helpen bij het autorijden. Maar in hoeverre zit de bestuurder eigenlijk te wachten op dit soort ‘slimme’ technologie in de auto?

Om deze vraag te beantwoorden is een vragenlijstonderzoek opgestart. Via een internetenquête heeft men kunnen aangeven in hoeverre men behoefte heeft van hulp van de auto bij het autorijden. Eerst is gevraagd naar afzonderlijke behoeften aan hulp per situatie, zoals snelheid regelen en slecht zicht. Daarna is gevraagd naar de behoeften als geheel waarbij men kon aangeven hoe het ideale systeem er uit zou moeten zien.

Respons

De enquête was bedoeld voor Nederlandse bestuurders van een personenauto. Men hoefde niet per se een auto te bezitten, als men maar wel over een geldig rijbewijs beschikte.

Er is op twee manieren respons verzameld:

·

Zelf uitnodigen: via een uitnodiging per e-mail met een link naar de enquête. Ook is gevraagd de uitnodiging desgewenst door te sturen naar mogelijk geïnteresseerden (sneeuwbal-methode). Daarnaast hebben de ANWB en TNO een bericht over de enquete op hun intra- en internet geplaatst. De internetenquête heeft tot en met eind september online gestaan op: www.aida.utwente.nl/enquete. Er zijn 12 cadeaubonnen van € 20 verloot onder de respondenten. Aantal respondenten: 740.

·

Via een marktonderzoeksbureau: er is een uitnodiging per e-mail met een link naar de enquête verstuurd naar panelleden uit het internetpanel van RM Interactive. Aantal respondenten: 309.

Steekproef

In totaal hebben 1049 respondenten de internetenquête ingevuld. In tabel 1 staan enkele karakteristieken van de steekproef, evenals die van het CBS over Nederlandse bezitters van een autorijbewijs. Uit statistische toetsen is gebleken de steekproef significant verschilt van de CBS-data met betrekking tot geslacht, leeftijd en opleiding. Uitgaande van deze variabelen is de steekproef dus niet representatief voor de doelpopulatie.

Variabele

Gezamenlijk

CBS

Geslacht

 

 

man

vrouw

72.2 %

27.8 %

54 %

46 %

Leeftijd

 

 

18-24 jaar

25-44 jaar

45-64 jaar

>= 65 jaar

onbekend

6.8 %

51.9 %

38.7 %

2.6 %

0.1 %

16 %

32 %

32 %

20 %

-

Opleiding

 

 

basisonderwijs

VBO/MAVO

MBO/HAVO/VWO HBO/universiteit

anders

0.2 %

9.2 %

22.6 %

67.8 %

0.2 %

10 %

27 %

30 %

33 %

-

Tabel 1: enkele kenmerken van de steekproef en de CBS-data.

Hieronder staan meer kenmerken van de steekproef.

Variabele

#

%

Frequentie van autorijden

 

 

> 3 keer per week

1-3 keer per week

1-3 keer per maand

< 1 keer per maand

753

197

66

33

71,8

18,8

6,3

3,1

Aantal jaren rij-ervaring

 

 

< 5 jaren

5-10 jaren

> 10 jaren

93

184

772

8,9

17,5

73,6

Gemiddeld jaarkilometrage

 

 

< 10.000 km

10.000-20.000 km

> 20.000 km

251

408

390

23,9

38,9

37,2

Type autobezit

 

 

geen auto

privé: < 50% zakelijk

privé: > 50% zakelijk

zaak: eigen beheer

zaak: lease

anders

69

726

105

34

104

11

6,6

69,2

10,0

3,2

9,9

1,0

Bekendheid met ACC

 

 

niet mee bekend

enigszins mee bekend

mee bekend

zeer mee bekend

(zeer) mee bekend, niet in bezit

266

525

11

27

220

25,4

50,0

1,0

2,6

21,0

Frequentie internetgebruik

 

 

zelden

soms

regelmatig

-

28

1021

-

2,7 %

97,3 %

Tabel 2: meer kenmerken van de steekproef

Behoefte aan bestuurdersondersteuning

Op basis van de antwoorden op de vragen over afzonderlijke behoeften aan hulp per situatie, zoals snelheid regelen en slecht zicht, is inzicht verkregen in de behoefte aan hulp van de auto bij het rijden.

In tabel 3 staat de top 10 van meest gewenste functies. Deze top 10 is gebaseerd op de antwoorden “(veel) behoefte aan”.

 

Gezamenlijk

Functie omschrijving

#

%

Waarschuwing verkeerscondities verderop - auto(snel)weg

946

90.2

Waarschuwing verkeerscondities verderop - provinciale weg

884

84.3

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek bij rijstrookwisselen - auto(snel)weg

861

82.1

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek bij ongeregeld kruispunt - stedelijke weg

860

82.0

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek bij ongeregeld kruispunt - provinciale weg

833

79.4

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek bij rijstrookwisselen - provinciale weg

787

75.0

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek bij geregeld kruispunt - stedelijke weg

769

73.3

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek bij geregeld kruispunt - provinciale weg

749

71.4

Waarschuwing bij dreigende botsing

736

70.2

Slecht zicht: obstakels op voorruit

734

70.0

Tabel 3: top 10 van meest gewenste functies: (veel) behoefte aan

Samenvattend kan gezegd worden dat de meest gewenste hulp bestaat uit:

Waarschuwing over verkeerssituatie verderop

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek

Waarschuwing bij dreigende botsing

Presentatie van slecht zichtbare objecten op voorruit

Auto rijdt automatisch file (snelweg)

In het algemeen hebben de respondenten de meeste behoefte aan bestuurdersondersteuning op de auto(snel)weg, daarna op de provinciale weg en daarna op een weg in een stad/dorp. Functies waaraan meer behoefte bestond op een provinciale weg dan op een ander wegtype waren:

Informatie over snelheidslimiet

Waarschuwing bij overschrijden van limiet of zelfgekozen snelheid

Waarschuwing bij onveilige snelheid gezien situatie

Functies waaraan meer behoefte bestond op een weg in een stad/dorp dan op een ander wegtype waren:

Informatie over voorrangssituatie

Waarschuwing bij verkeer in dode hoek

Men heeft aangegeven vooral behoefte te hebben aan informerende of waarschuwende bestuurdersondersteunende functies. De behoefte aan automatische functies is stukken minder. Echter, de auto mag het autorijden van de bestuurder overnemen tijdens:

Regelen van zelfgekozen snelheid

Koershouden tijdens wegwerkzaamheden

Filerijden

Nagegaan is in hoeverre de behoefte aan hulp van de auto bij het rijden verschilt per type bestuurder. Er zijn enkele verschillen gevonden tussen bijvoorbeeld mannen en vrouwen en tussen personen die veel of weinig km rijden. Concluderend kan gezegd worden dat de verschillen klein zijn en dat er geen duidelijk onderscheid is tussen “type bestuurder X” en “voorkeur voor hulp Y”.

Het ideale systeem

Er is inzicht verkregen in het ideale systeem op basis van de antwoorden op de vragen over behoeften als geheel waarbij men kon aangeven hoe het ideale systeem er uit zou moeten zien.

In de tabel hieronder staat de top 10 weergeven van de meest gewenste typen hulp in een ideaal bestuurdersondersteunend systeem.

 

Gezamenlijk

Type hulp

#

%

Slecht zicht

633

60.5

Dreigende botsing

588

56.2

Afstand houden auto(snel)weg

535

51.1

Snelheid regelen auto(snel)weg

458

43.8

Filerijden auto(snel)weg

442

42.3

Minder alert

369

35.3

Snelheid regelen provinciale weg

354

33.8

Afstand houden provinciale weg

298

28.5

Ongeregeld kruispunt provinciale weg

234

22.4

Ongeregeld kruispunt weg in stad/dorp

208

19.9

Tabel 4: top 10 van meest gewenste typen hulp

De meest genoemde combinaties van typen hulp in het ideale systeem zijn:

Slecht zicht & dreigende botsing

Afstand houden (snelweg) & slecht zicht

Afstand houden (snelweg) & dreigende botsing

In de enquête zijn ook enkele stellingen voorgelegd met kenmerken van het ideale systeem. In het algemeen vond men dat het ideale systeem het autorijden vooral gemakkelijker moest maken. De hulp moest lijken op het “normale” rijgedrag. Het autorijden moet niet zo gemakkelijk gemaakt worden dat de bestuurder iets anders kan gaan doen, zoals de krant lezen. Verder gaven de respondenten aan dat ze meer ondersteuning van het systeem zouden willen hebben tijdens afwijkende omstandigheden, zoals slecht zicht en vermoeidheid. Het systeem zou rekening moeten houden met de voorkeuren van de bestuurder voor typen hulp en feedback. Via informatiemanagement moet het systeem zorgen dat verwarring en overbelasting van de bestuurder – bijvoorbeeld bij gelijktijdige berichten – voorkomen wordt.

Bovenstaande is een korte samenvatting van de enquêteresultaten. Momenteel wordt gewerkt aan een uitgebreider onderzoeksrapport over het vragenlijstonderzoek. Dit rapport wordt te zijner tijd op deze website (www.aida.utwente.nl) geplaatst.