Mindmapping

Creatief en efficiënt omgaan met grote hoeveelheden informatie

Introductie

Zou u ook wel eens meer overzicht willen hebben over de grote hoeveelheden informatie die u dagelijks te verwerken krijgt? Wilt u graag aantekeningen maken die u weken nadat u ze gemaakt heeft nog steeds goed begrijpt? Zoekt u naar een manier om snel, gemakkelijk en efficiënt informatie over te brengen op anderen? Of wilt u uw studenten helpen om sneller informatie op te nemen? Misschien is mindmapping dan iets voor u.

Wat is mindmapping?

Mindmapping is een techniek om voor het weergeven van informatie, ontwikkeld door Tony Buzan (psycholoog en auteur) in de zestiger jaren. Deze techniek kan helpen om op een creatieve manier informatie, ideeën, gedachten en denkpatronen te ordenen. Het helpt de gebruiker om nieuwe verbanden te zien, op andere ideeën te komen en overzicht te krijgen. Eigenlijk is mindmapping niets meer of minder dan het maken van grafische weergaven van grote hoeveelheden informatie.

Mindmapping zorgt ervoor dat de beide helften van de hersenen worden gestimuleerd: de linkerhelft voor het rationele en logische denken en de rechterhelft voor het creatieve denken. De techniek van het mindmappen sluit heel nauw aan bij de manier waarop onze hersenen werken. Deze werken namelijk niet alleen maar lineair, maar ook associatief. Door de combinatie van tekst én grafische elementen stelt het maken van een mindmap de gebruiker in staat om informatie sneller op te nemen en vervolgens beter te onthouden.

Waarvoor wordt mindmapping gebruikt?

Mindmapping wordt vooral toegepast bij het verzamelen of verwerken van grote hoeveelheden informatie. Een mindmap kan bijvoorbeeld gebruikt worden om:

-

Aantekeningen te maken bij een vergadering

-

Ideeën te verzamelen en te ordenen tijdens een brainstormsessie

-

Een hoofdstuk uit een boek samen te vatten

-

Een probleem of vraagstuk te visualiseren

-

Een structuur op te zetten voor het schrijven van een artikel of rapport

-

Een presentatie op te zetten over een bepaald onderwerp

-

Overzicht te krijgen over grote hoeveelheden werk

-

Een nieuw en ingewikkeld onderwerp te verkennen

-

Een planning te maken voor een omvangrijke taak

-

Het bedenken van een structuur voor een website

Zo zijn er nog talloze situaties te bedenken waarbij u een mindmap zou kunnen gebruiken. Er zijn geen expliciete regels voor, iedereen kan deze techniek op zijn of haar eigen manier toepassen.

Hoe maak je een mindmap?

Ook voor de wijze waarop een mindmap gemaakt wordt of hoe deze eruit zou komen te zien zijn geen echte regels, maar alleen aanwijzingen die open zijn voor eigen interpretatie. Het is een creatieve en persoonlijke werkwijze, waarin het vooral belangrijk is om een eigen stijl te ontwikkelen.

Een mindmap kan gemaakt worden op een stuk papier of bijvoorbeeld op een whiteboard. Er is ook speciale mindmapping software beschikbaar die gebruikt kan worden. Een voordeel van het maken van een digitale mindmap is, dat het gemakkelijker is om deze met anderen te delen.

1.

Schrijf of teken het onderwerp van uw mindmap goed zichtbaar op een centrale plek op het papier.

2.

Breng vanuit het hoofdonderwerp vertakkingen naar allerlei deelaspecten die u bedenkt.

3.

Maak vanuit deze deelaspecten weer vertakkingen naar subdeelaspecten, etc.

4.

Alle woorden en tekeningen moeten met elkaar verbonden zijn, waarbij je start in het middelpunt. Van daar uit teken je dikke en vloeiende lijnen, die naar de rand van het blad steeds dunner worden.

5.

Maak gebruik van kleuren, symbolen, plaatjes, pijlen en andere grafische elementen om uw mindmap te verhelderen.

6.

Benadruk belangrijke woorden.

7.

Schrijf in steekwoorden. Een goede mindmap bevat zo min mogelijk tekst.

Maar vooral: wees creatief en ontwikkel een eigen stijl om de informatie weer te geven en te ordenen!

Voorbeeld van een handgemaakte mindmap. De afbeelding is afkomstig van Tony Buzan’s Mindmap Gallery (http://www.buzanworld.com/mindmaps/)

Hoe kun je mindmaps in het onderwijs gebruiken?

Ook in het onderwijs kunnen mindmaps op allerlei manieren worden toegepast. Studenten kunnen gebruik maken van mindmaps voor het maken van collegeaantekeningen of het samenvatten van tentamenstof. Door een mindmap te maken wordt de stof actief gelezen en verwerkt en wordt de informatie beter onthouden.

Mindmaps kunnen ook gebruikt worden bij het bedenken van ideeën voor een projectontwerp of het verhelderen van een probleem dat door studenten moet worden opgelost. Door de docent kan een mindmap gebruikt worden om bijvoorbeeld een nieuwe theorie op overzichtelijke wijze weer te geven voor studenten.

Het maken van een mindmap kan ook als opdracht meegegeven worden aan studenten, om na te gaan of ze de stof begrepen hebben en in staat zijn er zelf structuur in aan te brengen. Een leuke manier om eens iets anders te doen!

Op de website Digitale Didactiek staat beschreven hoe de mindmapping techniek gebruikt kan worden om met een team van docenten te werken aan de inhoudelijke ontwikkeling van een vak: http://www.digitaledidactiek.nl/dd/didactiek_algemeen/527

Welke tools en informatiebronnen zijn beschikbaar over mindmappen?

Gratis mindmapping software

Er bestaan een heleboel software tools die u kunt gebruiken voor het maken van een mindmap. Een aantal van deze tools zijn gratis beschikbaar. FreeMind is een voorbeeld van zo’n gratis mindmapping tool. U kunt een gratis versie downloaden via: http://freemind.sourceforge.net/wiki/index.php/Download.

Andere alternatieven zijn bijvoorbeeld

-

Thinkgraph: http://www.thinkgraph.com/

-

View your mind: http://www.insilmaril.de/vym/

Voorbeeld van een mindmap gemaakt met een software programma. De afbeelding is afkomstig van Tony Buzan’s Mindmap Gallery (http://www.buzanworld.com/mindmaps/)

Meer informatie over mindmapping

Op het internet is een heleboel informatie te vinden over mindmapping, met achtergronden, voorbeelden en technieken. Voorbeelden van sites met mindmap-informatie zijn:

-

De Mindmap startpagina: http://mindmap.pagina.nl/

-

Study-habits, Mindmapping: http://www.study-habits.com/mind-mapping.html

-

Wikipedia, Mindmap: http://nl.wikipedia.org/wiki/Mindmap

-

Mindmapping in 8 easy Steps: http://www.thinksmart.com/mission/workout/mindmapping_intro.html

-

Tony Buzan’s Mindmap gallery: http://www.buzanworld.com/mindmaps/