De collegezaal is behoorlijk gevuld. Wim van Leussen, hoogleraar
watermanagement, start zijn PowerPoint presentatie. Vandaag gaat
het college over het veranderende klimaat en de stijgende
zeespiegel. Tot hier lijkt het een normaal college, maar dat is het
niet. In plaats van studenten zitten er leerlingen uit groep acht
van Basisschool De Esch uit Oldenzaal in de zaal. Ze volgen één van
de colleges van de Kinderuniversiteit over klimaatverandering en
duurzame energie.
'Vandaag zijn jullie echte studenten en krijgen jullie les van
een heuse professor,' zo wordt hoogleraar Wim van Leussen
geïntroduceerd. Van Leussen verzorgde op 8 april een college
met de titel Het klimaat verandert en de zeespiegel
stijgt. Hij begint met de vraag of
het klimaat hetzelfde is als het weer. 'Nee', weten de leerlingen.
'Het klimaat is hetzelfde als het weer, maar dan over een lange
tijd.'
Klimaatmachine
Van Leussen legt de kinderen vervolgens uit dat het klimaat niet
constant is, maar in de loop van de tijd steeds verandert. 'Denk
maar aan de ijstijden. Toen was het op aarde veel kouder.'
'Je kunt het klimaat zien als een machine. Wij proberen te
onderzoeken hoe deze klimaatmachine precies werkt.' En dat is niet
zo heel eenvoudig. Er zijn namelijk veel factoren die de machine
beïnvloeden, legt de professor uit. Denk hierbij aan
vulkaanuitbarstingen, de oceaanstroom, gassen die de mens uitstoot
en zonnevlekken.
Bij het woord zonnevlekken schieten de vingers van de leerlingen
omhoog. In hoog tempo vuren ze hun vragen op de hoogleraar af: 'Wat
is een zonnevlek precies?', 'Waarom word je blind als je in de zon
kijkt', 'Hoe groot is de zon eigenlijk?' en 'Wanneer is er hier
weer een zonsverduistering?'
Vragen
'Met name het type vragen dat je krijgt maakt een college voor
scholieren anders dan een een normaal college' vertelt Van Leussen
na afloop. 'Het is erg leuk om deze kinderen college te mogen
geven, maar het is wel een hele andere tak van sport. Studenten
komen bijvoorbeeld met kritische vragen over de gebruikte
meetmethoden, terwijl de scholieren heel onbevangen en spontaan de
vragen stellen die in ze opkomen.'
Duizend leerlingen
Het college van Van Leussen is onderdeel van Schools
at University for Climate and Energy, een
kinderuniversiteit voor de hoogste klassen van het basisonderwijs.
Op zeven verschillende Europese universiteiten wordt gedurende een
week een programma over klimaatverandering en duurzame energie
aangeboden. De Universiteit Twente is één van de deelnemende
Universiteiten. De UT verzorgt van 6 tot en met 12 april een
uitgebreid programma. In een week tijd bezoeken bijna duizend
scholieren de campus van de Universiteit Twente.
'Wow, net een bioscoop'
De kinderen vinden het college interessant, vertellen ze. Op
school hebben ze het ook wel eens over klimaatverandering, maar een
echt college is toch anders dan een les op school. Het is bovendien
de eerste keer dat ze op een universiteit zijn, en de kinderen zien
het als een echt uitje. 'Alles is veel groter hier,'vertelt er één.
Ook de audiovisuele middelen van de collegezaal maken indruk. Als
Van Leussen een stukje van de klimaatrampfilm The Day After
Tomorrow start, klinkt het 'Wow, net een bioscoop!'
Uitje
Niet alleen de scholieren, maar ook leerkrachten van de
leerlingen hebben iets aan de dag, vertellen ze. 'Ook wij leren
hier dingen bij. Klimaatverandering is een interessant en actueel
onderwerp. Bij Aardrijkskunde besteden we er al aandacht aan.
Straks tijdens de les gaan we hier weer mee verder. Bovendien is
het bezoek aan de UT echt een uitje. We zijn helemaal met de fiets
naar de universiteit gekomen. Op de terugweg gaan we lekker
picknicken.
Koffie
Na drie kwartier schorst Van Leussen het college. 'We gaan nu
een kwartier koffie drinken en daarna gaan we verder met het tweede
college.' Door de zaal gonst het. 'Koffie? Dat drinken we toch nog
helemaal niet.' Gelukkig staan in de kantine pakjes vruchtensap,
koekjes en snoep klaar. Het geluidsniveau in de kantine neemt snel
toe, net als in een pauze op het schoolplein. Ook al zijn de
leerlingen voor een dagje student, het blijven gelukkig toch gewoon
kinderen.
Meer informatie
Op de UT organiseert het CSTM, het UT instituut voor
duurzame ontwikkeling, de kinderuniversiteit. Gedurende drie jaar
worden op zeven plaatsen in Europa kinderuniversiteiten
georganiseerd onder de titel Schools at University for Climate
and Energy. Het project wordt financieel ondersteund door het
Intelligent Energy Europe programma van de EU. De UT werkt in het
programma ook samen met natuur- en milieueducatie van de gemeente
Enschede. Meer informatie over Schools at
University vindt u hier.
