"ICT is overal," opent Peter Apers, wetenschappelijk directeur
van CTIT, het jaarlijkse symposium, "tegenwoordig is het heel
normaal dat overal om ons heen wel ergens ICT in verwerkt is." Dit
biedt veel voordelen, maar tegelijkertijd moeten we ons realiseren
dat we afhankelijk zijn van ICT. Denk aan je mobiele telefoon, je
auto en je afwasmachine. Voor de meeste mensen is het heel moeilijk
zich te realiseren hoe complex al deze systemen zijn.
ICT is in onze samenleving niet meer weg te denken. Het
elektriciteitsnet, de watervoorziening, het spoorwegnetwerk, het
vaste en mobiele telefoonnet, internet en meer centrale netwerken
worden allemaal beheerd door heel complexe ICT-systemen. Als deze
systemen falen, hebben wij geen elektriciteit of water meer en
rijden de treinen niet op tijd. Omdat de maatschappij zo
afhankelijk is van ICT is het van belang dat ICT-systemen zeer
betrouwbaar zijn. Sprekers uit binnen- en buitenland, o.m. de
internationaal zeer bekende prof. dr. Andrew S. Tanenbaum (VU
Amsterdam) en prof. Kim Larsen (Aalborg University, Denemarken)
spraken tijdens het jaarlijkse CTIT-symposium over het grote belang
van de betrouwbaarheid van ICT-systemen voor de samenleving.
Betrouwbaarheid
Een van de gastsprekers was Ank Bijleveld-Schouten,
staatssecretaris van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties. In een volle zaal ging Bijleveld in op de
betrouwbaarheid van ICT, met name gericht op overheidssystemen
(denk aan de Belastingdienst, stemcomputer of koppeling van
systemen tussen de verschillende departementen), en daarmee het
vertrouwen bij de burgers. "ICT is een ruggengraat van onze
samenleving," vertelt Bijleveld, "ICT moet dus betrouwbaar zijn
voor ons". Deze betrouwbaarheid is essentieel voor het vertrouwen
bij de burger. Ze noemde een aantal punten die moeten bijdragen aan
dit vertrouwen. Allereerst moeten we meer grip krijgen op ICT.
Naast betrouwbaarheid van de systemen zelf moeten we ook meer
aandacht besteden aan de betrouwbaarheid van ICT-toepassingen. Meer
onderzoek op zich is niet voldoende, het moet ook doorvertaald
worden naar het brede publiek. Door meer transparantie ontstaat
meer vertrouwen in ICT, aldus de staatssecretaris. Wat volgens
Bijleveld ook van belang is dat we risico's moeten blijven melden.
Die kunnen niet allemaal weggenomen worden. "Als we voldoen aan
deze stappen, komt er meer vertrouwen bij de burger," sluit
Bijleveld haar verhaal.
Maatschappelijk probleem
Apers vertelt dat de ICT-sector de afgelopen jaren enorm
gegroeid is, maar de financiering voor ICT-onderzoek gedaald.
"Mensen realiseren zich te weinig hoe afhankelijk we zijn van ICT,"
vertelt Apers, "de betrouwbaarheid van systemen wordt vaak enorm
overschat." ICT wordt vaak technisch benaderd, maar dat is niet
voldoende meer. Steeds vaker wordt ICT bekeken vanuit de
maatschappij. Om een betrouwbare ICT-infrastructuur te blijven
garanderen zijn investeringen nodig, voor technisch en
maatschappelijk onderzoek. Zowel Bijleveld als Apers pleiten daarom
voor meer investeringen in ICT-onderzoek.
Postercompetitie
Naast de presentaties was er een postercompetitie voor
PhD-studenten van CTIT. De jury bestond uit prof. dr. ir. Gerard
Smit, prof. Kim Larsen (Aalborg University, Denemarken) en dr.
Jacek Skowronek (Thales Nederland). De jury verkoos unaniem Rafael
Barbosa (EWI/DACS-groep) met zijn poster: "Intrusion Detection in
SCADA networks" tot winnaar. Zijn poster viel op vanwege de
helderheid, aantrekkelijkheid en toegankelijkheid voor
buitenstaanders. De tweede plek ging naar Maartje Zonderland
(EWI/SOR-groep) en Robin van Rootseler en Chris van Dam
(EWI/SAS-groep) werden samen derde.