Partners beïnvloeden elkaars stemgedrag
“Lieverd, wat zullen we stemmen?”
04 juni 2010
In tegenstelling tot de algemene aanname dat een politieke voorkeur vooral een individuele keuze is, blijken partners elkaar bij het kiezen van een politieke partij sterk te beïnvloeden. Dit constateren de sociologen Hilde Coffé van de Universiteit Utrecht en Ariana Need van de Universiteit Twente. Hun artikel verscheen in het meinummer van het Britse wetenschappelijke tijdschrift ‘Electoral Studies’.
Op basis van gegevens uit de Nederlandse Familiesurvey uit 2000
en 2003 stellen de onderzoekers vast dat partners in hoge mate
kiezen voor eenzelfde politieke stroming (links, confessioneel en
rechts). De vraag die de onderzoekers zich vervolgens stelden, is
of dit komt doordat partners vaak dezelfde sociaaleconomische
achtergrond hebben of omdat ze elkaar direct beïnvloeden.
Wederzijdse invloed
Coffé en Need laten zien dat bij linkse en confessionele
kiezers een klein deel van de gelijkheid in stemgedrag wordt
verklaard door de sociaaleconomische achtergrond die partners
delen, maar dat het vooral om een wederzijdse beïnvloeding gaat.
Bij rechtsstemmende partners speelt de sociaaleconomische
achtergrond zelfs helemaal geen rol. "De overeenkomende politieke
voorkeur van rechtsstemmende partners is primair het resultaat van
wederzijdse invloed van de partners", aldus Coffé en Need.
Bescheiden rol voor achtergrond
De onderzoekers concluderen dat in onderzoek naar de
politieke keuzes van het electoraat te vaak wordt gekeken naar de
kiezer als geïsoleerd individu, waarbij de sociaaleconomische
achtergrond van de kiezer veelal als verklaring wordt aangedragen
voor het stemgedrag. Daarbij wordt geen rekening gehouden met de
invloed van de omgeving, en in het bijzonder die van de partner.
Zodra met de politieke voorkeur van de partner rekening wordt
gehouden, blijkt de individuele sociaaleconomische achtergrond
echter slechts een bescheiden rol te spelen bij het bepalen van de
politieke stroming die de kiezer aanhangt.
Het artikel in 'Electoral Studies' is op te vragen bij
onderstaande contactpersoon.
Meer informatie
Roy Keeris, persvoorlichter Universiteit Utrecht, (030)
253 2411, r.b.keeris@uu.nl.