Onderzoeker ontwikkelt nieuwe methode stamcelkweek

Nieuwe methode levert twee weken tijdwinst

18 mei 2010 

Deborah Schop van de Universiteit Twente en onderzoeksinstituut MIRA ontwikkelde een nieuwe methode om stamcellen te kweken. Met de nieuwe methode kan Schop stamcellen kweken in een gesloten systeem. Dit levert een tijdwinst van twee weken ten opzichte van de oude methode. Schop promoveert op 19 mei aan de faculteit Technische Natuurwetenschappen.

Beenmerg is een van de belangrijkste weefsels om stamcellen uit te verkrijgen, omdat zich in het beenmerg een relatief hoog aantal mesenchymale stamcellen bevinden. Dit zijn cellen die zich nog niet gespecialiseerd hebben voor een bepaalde taak, zoals een spiercel al wel heeft gedaan. Deze stamcellen worden gebruikt voor het herstel van weefsels, bijvoorbeeld na een beschadiging aan bot of kraakbeen. De cellen specialiseren zich dan tot bot of kraakbeencellen.

Bioreactor
Het was het altijd erg tijdrovend en lastig om voldoende stamcellen voor klinische toepassingen te kweken. Deborah Schop van de Universiteit Twente ontwikkelde een nieuwe methode om mesenchymale stamcellen te kweken. Ze gebruikte hiervoor een gesloten systeem: een bioreactor. Omdat stamcellen graag op een oppervlak groeien, zocht Schop het beste dragermateriaal uit. Daarnaast optimaliseerde ze de omgeving in de bioreactor en het voedingsschema voor optimale groei van de stamcellen. De promovendus onderzocht daarbij verschillende variabelen, zoals de temperatuur, de hoeveelheid zuurstof en de zuurgraad. Deze factoren zorgden voor een tijdwinst van twee weken om voldoende stamcellen voor klinische toepassing te kweken. In plaats van vier weken, duurt het kweken van stamcellen nu nog twee tot drie weken.

cellen op dragermateriaal 
Gekweekte stamcellen op dragermateriaal.

Stamcellen
Tot op heden werden stamcellen gekweekt in speciale kweekflessen. Voor toepassing van stamcellen in de praktijk zijn er minimaal honderd miljoen nodig. Het is belangrijk om dit aantal zo snel mogelijk te verkrijgen, omdat stamcellen heel gevoelig zijn. De kleinste verstoring kan al tot differentiatie van de cellen leiden. Hiervoor moet je eerst stamcellen uit het beenmerg halen, het aantal ligt dan tussen de vijfhonderd en vijfduizend ongedifferentieerde stamcellen. Om minimaal honderd miljoen te krijgen, waren daarom veel kweekflessen, tijd en mensen nodig. Met de nieuwe methode van Schop worden veel stappen overgeslagen en zijn de cellen eerder beschikbaar voor klinische toepassingen.

Noot voor de pers
Deborah Schop promoveert op 19 mei aan de faculteit Technische Natuurwetenschappen van de Universiteit Twente. Zij voerde haar onderzoek uit binnen de vakgroep Tissue Regeneration en MIRA, onderzoeksinstituut voor Biomedische Technologie en Technische Geneeskunde. Zij werd begeleid door prof. dr. Clemens van Blitterswijk, prof. dr. Joost de Bruijn en dr. Riemke van Dijkhuizen-Radersma. Het onderzoek voerde Schop uit bij Xpand Biotechnology. Het proefschrift 'Growth and metabolism of mesenchymal stem cells cultivated on microcarriers' is op verzoek digitaal beschikbaar.
Contactpersoon voor de pers: Rianne Wanders, 053-4892721.