DOT Scheikunde

Scheikunde: context concept chemie invoeren

wil gradussen

fer coenders

Drs. Wil Gradussen

Context concept chemie invoeren

Dr. Fer Coenders

Context concept chemie invoeren

Context- In september 2013 wordt het nieuwe examenprogramma scheikunde ingevoerd. Sinds 2002 is over de vernieuwing gesproken en aan het nieuwe programma gewerkt. Eerst heeft een Verkenningscommissie (van Koten, 2002) geconstateerd dat de beeldvorming van chemie negatief is, dat de motivatie van leerlingen niet zichtbaar is, dat de inspiratie van docenten is verminderd, en dat de samenhang tussen vakprogramma’s ontbreekt. Hierna heeft de Commissie Vernieuwing Scheikunde Havo en Vwo (Driessen, 2003) een advies uitgebracht, en tenslotte heeft de Stuurgroep (2010) het adviesexamenprogramma opgesteld. De belangrijkste elementen die de Stuurgroep heeft vastgesteld zijn:

-

Leg de nadruk op leren begrijpen van de chemie achter producten en processen.

-

Laat zien waar wetenschappelijk onderzoek op de snijvlakken tussen bètavakken toe leidt.

-

Laat het programma aansluiten bij en blijft aansluiten bij de grote vragen van de 21ste eeuw.

-

Maak een programma op hoofdlijnen met voor docent en leerlingen ruimte voor nieuwe ontwikkelingen en eigen keuzes.

-

Ga uit van een context-concept benadering.

Het nieuwe examenprogramma is opgebouwd uit drie domeingebieden: vaardigheden, vakconcepten en contextgebieden. De Stuurgroep constateert dat het schoolexamen en het centraal schriftelijk examen ieder hun eigen accent hebben.

Met de invoering van het nieuwe examenprogramma komen er nogal wat vernieuwingen op docenten en leerlingen af. Gezamenlijk een aantal elementen hieruit voorbereiden en uitvoeren is niet alleen erg leerzaam, maar het spaart ook tijd. In deze DOT zal de nadruk daarom liggen op bespreken en aanpassen van materiaal, dit in de klas gebruiken, en de leeropbrengsten ervan evalueren. Dat betekent dat het leren van de leerlingen, zowel het leerproces als de leeropbrengsten, in kaart gebracht worden. We hebben al enige ervaring opgedaan met een groepslogboek om zicht te krijgen op het leerproces, en op enkele alternatieve evaluatievormen aan het einde van een module.

Beschrijving activiteiten- Twee thema’s zullen aan de orde komen: zuren en basen, en duurzaamheid. Tijdens de eerste bijeenkomst bespreken de deelnemers op hoofdlijnen de gang van zaken. Tijdens de volgende bijenkomsten wordt, gebruik makend van ervaringen van de deelnemers en van materialen en expertise van elders, in een cyclisch proces context-concept leermateriaal geschikt gemaakt om in de klas te gebruiken. De discussies tijdens de bijeenkomsten blijken erg leerzaam en bereiden voor op het gebruik in de klas. Het in kaart brengen van de leerprocessen van de leerlingen, en passende manieren van tussentijdse en eind- toetsing, krijgen ook de nodige aandacht. Dit materiaal wordt vervolgens in de les gebruikt, en de leeropbrengsten worden gemeten. Een cyclus wordt afgesloten met het bespreken van de ervaringen en de sterke en zwakke punten uit het materiaal, en met het eventueel aanpassen ervan voor gebruik in komende jaren.

Resultaten

-

Een werkend DOT bestaande uit vakdocenten en vakdidactici, indien nodig aangevuld met UT onderzoekers of andere specialisten.

-

Leermaterialen die in de klas getest zijn en waarvan de leeropbrengsten bekend zijn.

-

Publicaties in daarvoor geschikte media.

-

Workshops en presentaties op daartoe geschikte conferenties en bijeenkomsten.